157 Bülent Ecevit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 1, Sayı 1, 2014, ss. 157-168 Journal of Theology Faculty of Bülent Ecevit University, Vol. 1, No. 1, 2014, pp. 157-168 BALKAN GEZİSİNDEN NOTLAR 26 Haziran-02 Temmuz 2013 ilahiyatdergi.beun.edu.tr ISSN: 2148-3728 Yrd. Doç. Dr. Mehmet Nadir ÖZDEMİR * İslâm Tarihçiler Derneği (İSTAD) tarafından 26 Haziran 2013 - 02 Temmuz 2013 tarihleri arasında İSTAD başkanı Prof. Dr. Mehmet ŞEKER’in başkanlığında ve Bursa Büyükşehir Belediyesinin destekleri ile Bosna Hersek, Makedonya, Arnavutluk ve Kosova’ya düzenlenen araştırma ve inceleme gezisi hakkında bir değerlendirme yazısı hazırlamayı uygun buldum. 26 Haziran 2013 tarihinde Sabiha Gökçen havalimanından hareket ettik. Yedi gün sürecek gezinin ilk durağı olan Saraybosna havalimanına indik. Havalimanından otelimize hareket ettik. Bu sırada otobüste rehberimiz 1992-1995 yılları arasında üç yıldan fazla süren Bosna savaşı (soykırımı) sırasında Saraybosna havalimanına Boşnakların ulaşmak için nasıl tünel kazdıklarını anlattı. Otele ulaşıp birkaç saat dinlendikten sonra programın kısmı olan Ahmici köyünü ziyaret ettik. Ahmici Köyünü Ziyaret Bu köy Travnik yolu üzerinde kalabalık olmayan ve savaştan (soykırım) önce Hırvat ve Boşnakların bir arada yaşadıkları bir köy. Sırplar bu köye girdiklerinde Hırvatlar komşularına ihanet etmişler, Boşnak komşularının evlerini göstermişler. Aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu 116 kişiyi köy meydanına toplamış ve acımasızca katletmişlerdir. Ardından da evlerini de yakmışlar. Olay yerine kendilerine emanet edilmiş olan İngiliz askerleri, olaydan tam 48 saat sonra sadece fotoğraf çekmeye gelmişler ve birbirine kaynamış cenazeleri ayırmışlar. Bu katliamın anısına buraya bir anıt yapılmış. (Fotoğraf 1) Köyün camii de bu katliama şahitlik eden yapılardan birisi elbette. Savaş(soykırım)ın ardından yeniden yapılan camii ziyaret ettik. Ahmici köyünden ayrıldıktan sonra yolda rehberimiz Bosna Hersek’in diğer bölgelerinde yapılan katliamlardan bahsetti. Bunlar arasında Srebrenitsa katliamı bunlardan birisi. Dünyanın gündeminden bugün de düşmeyen Srebrenica katliamı sonrası cesetler bilinemesin diye parçalara ayrılıp değişik yerlere gömülmüş. Sırplar bununla olayı sakladıklarını düşünmüşler. Ancak rehberimizin anlattığı “mavi kelebekler” hesapları alt üst etmiş. Mavi bir kelebek sadece toplu mezarların olduğu yerde çıkan ve yetişen mavi bir çiçeğe konuyor ve sadece bu mavi çiçeği takip ediyormuş. Böylece mavi kelebeği takip eden Bosnalılar mavi çiçeklere, dolayısıyla toplu mezarlara ulaşılmış. Bu mezarlardan çıkan cesetlerin 160 parçası birleştirilirse defin işlemi yapılıyormuş. Travnik Gezisi Travnik, Osmanlı döneminde 33 kadar vezir çıkaran önemli bir şehir. Şehre girdiğimizde Osmanlı’nın izlerini apaçık görmek mümkün. Girişte bizi Elçi İbrahim Paşa Medresesi karşılıyor. Medreseyi ziyaret ettik. Burası kız ve erkek öğrencilerin okuduğu bir medrese. Burada ağırlıklı olarak din eğitimi verilmektedir. Osmanlı’nın izlerini hâlâ kaybetmemiş olan bu yapı bende güzel tesirler uyandırdı. Verilen bilgiye göre buradan mezun olan öğrenciler Avrupa’nın pek çok üniversitesinde okuma imkânına sahip oluyorlar. (Fotoğraf 2) * Bülent Ecevit Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Travel Notes from the Balkans