AsterAles
Bixaceae Malvaceae (incl. Bombacaceae, Sterculiaceae, Tiliaceae)
Cistaceae Cytinaceae Muntingiaceae Sarcolaenaceae
Dipterocarpaceae Neuradaceae Sphaerosepalaceae Thymelaeaceae
холтос ширхэглэг; голдуу од хэлбэрийн үслэгтэй
цэцэг: нахиан дотор Ca хавтаслаг, Co зөрж давхарласан, A ихэвчлэн олон
салсттай
циклопропеноид тосны хүчил, флавон
өвслөг юмуу сөөглөг
цэцэг голдуу 1 тэгш хэмт
тоос хүртэлтийн хоёрдогч механизм (урт багана); үе 1:3
инулин, сесквитерпенууд, секоиридоидууд
Asteraceae Goodeniaceae Pentaphragmataceae
Calyceraceae Menyanthaceae Rousseaceae
Campanulaceae
(
incl. Lobeliaceae
)
Stylidiaceae
эндос.
сийрэг
DipsAcAles
Adoxaceae
Caprifoliaceae
(
incl. Dipsacaceae Diervillaceae Linnaeaceae Morinaceae Valerianaceae
)
A mborellAles
A piAles
Apiaceae Griseliniaceae Pennantiaceae
Araliaceae Myodocarpaceae Pittosporaceae
AquifoliAles
Aquifoliaceae Cardiopteridaceae Stemonuraceae
GArryAles
GentiAnAles
l AmiAles
solAnAles
Convolvulaceae (incl. Cuscutaceae) Solanaceae (incl. Nolanaceae)
Hydroleaceae Montiniaceae Sphenocleaceae
Apocynaceae (incl. Asclepiadaceae) Loganiaceae
Gentianaceae Gelsemiaceae Rubiaceae
Eucommiaceae Garryaceae (incl. Aucubaceae)
ericAles
cornAles
Cornaceae Grubbiaceae Loasaceae
Curtisiaceae Hydrangeaceae Hydrostachyaceae Nyssaceae
Actinidiaceae Ericaceae Polemoniaceae Sarraceniaceae
Balsaminaceae Fouquieriaceae Primulaceae Styracaceae
Clethraceae Lecythidaceae Roridulaceae Theaceae
Ebenaceae Myrsinaceae Sapotaceae Theophrastaceae
mAlvAles
brAssicAles
cucurbitAles
rosAles
fAbAles
oxAliDAles
mAlpiGhiAles
celAstrAles
myrtAles
GerAniAles
crossosomAtAles
cAnellAles
p iperAles
lAurAles
mAGnoliAles
vitAles
sAxifrAGAles
GunnerAles
Bataceae Caricaceae Limnanthaceae Salvadoraceae
Brassicaceae Cleomaceae Moringaceae Tovariaceae
Capparaceae Koeberliniaceae Resedaceae Tropaeolaceae
fAGAles
Betulaceae Fagaceae Myricaceae
Casuarinaceae Juglandaceae Nothofagaceae
Ticodendraceae
Apodanthaceae Begoniaceae Corynocarpaceae Datiscaceae
Anisophyllaceae Coriariaceae Cucurbitaceae Tetramelaceae
n ymphAeAles
AustrobAileyAles
ZyGophyllAles
DilleniAles
Brunelliaceae Connaraceae Elaeocarpaceae
Oxalidaceae
Cephalotaceae Cunoniaceae Huaceae
Fabaceae Polygalaceae Quillajaceae Surianaceae
Barbeyaceae Elaeagnaceae Rosaceae
Cannabaceae Moraceae Ulmaceae
Dirachmaceae Rhamnaceae Urticaceae (incl. Cecropiaceae)
Celastraceae (incl. Hippocrateaceae, Brexiaceae, Parnassiaceae) Lepidobotryaceae
Achariaceae Euphorbiaceae Raflesiaceae Ochnaceae Podostemaceae
Chrysobalanaceae Hypericaceae Passiloraceae Rhizophoraceae
Clusiaceae Linaceae Phyllanthaceae Salicaceae
Erythroxylaceae Malpighiaceae Picrodendraceae Violaceae
Krameriaceae Zygophyllaceae
Combretaceae Myrtaceae Penaeaceae (incl. Oliniaceae)
Lythraceae (incl. Punicaceae, Sonneratiaceae, Trapaceae)
Melastomataceae (incl. Memecylaceae) Onagraceae Vochysiaceae
Geraniaceae Francoaceae (incl. Ledocarpaceae, Melianthaceae, Vivianiaceae)
Crossosomataceae Stachyuraceae
Strasburgeriaceae
Geissolomataceae Staphyleaceae
Vitaceae
Магнолиид
модл.; (заримдаг-)шимэгч; микоризгүй; навч бүтэн
цэцэг: A дэлбэнд бэхлэгдсэн; ш/э ихэвчлэн энгийн, хавтаслаг, унадаггүй
ҮБО/үрэвч/үрт.н голдуу цөөн, үрт.н-ны байрлал гол судал дагуу; 1 үртэй яст жимс
полиацетилен, тритерпент сапогенин, цахиурын хүчил
Dilleniaceae
Gunneraceae Myrothamnaceae
Amborellaceae
Austrobaileyaceae Schisandraceae (incl. Illiciaceae) Trimeniaceae
Cabombaceae Hydatellaceae Nymphaeaceae
Canellaceae Winteraceae
Annonaceae Eupomatiaceae Magnoliaceae
Degeneriaceae Himantandraceae Myristicaceae
Calycanthaceae Hernandiaceae Monimiaceae
Gomortegaceae Lauraceae Siparunaceae
Aristolochiaceae
(
incl. Hydnoraceae
)
Piperaceae Saururaceae
модл., модл. гуурсгүй; 2 гэрт; цэцэг: ш/э 5–8, A
∞
, ҮБО 5–8
1 үрт.н/ҮБО; хөврөлийн уут 9 бөөмтэй; 1 зүйл (Шинэ Каледон)
усны, өвслөг; зулам байхгүй; аэренхим; цэцэг: ш/э 4–12, A 1–
∞
хөврөлийн уут 4 бөөмтэй; үр хавхлагтай, периспермтэй, эндос. үгүйрсэн эсвэл маш бага; салсттай; алкалоидууд (бензилизохинолингүй)
модл., дан модл. гуурстай; цэцэг: ш/э >10, A
∞
, ҮБО 9 орчим
хөврөлийн уут 4 бөөмтэй; тиглиний хүчил, үнэрт терпеноидууд
модл.; навчиндаа склереидтэй
Ca, Co ялгарсан; үнэрт терпеноидууд
± өвслөг; навч 2 эрэмбээр байрлана, суурьтаа угларгатай
дээд гадаргуудаа 1 профиллтэй (үлдвэр навч); ишний үе төвгөр
модл.; голын паренхим олон тасалгаатай; навч 2 эрэмбээр байрлана
обтуратор (тоосны цоргыг чиглүүлэх бодис ялгаруулдаг) бүхий үрт.н
эндос. жигд бус гадаргуутай
модл.; навч эсрэг суусан
цэцэг: гипантитай, стаминоди элбэг
тоосовч ихэвчлэн хавхлагаар нээгддэг; ҮБО 1 үрт.н-тай; хөврөл том
голдуу өвслөг; микоризгүй
ҮБО ихэвчлэн 1 үүртэй, үрт.н-ны байрлал гол судал дагуу
тоос/мөх ховилорхог, гадаргуу нь өргөслөг
беталаин эсвэл антоциан (сүүлийнх нь жишээ нь Caryophyllaceae овогт)
навч булчирхайт шүдлэгтэй
ихэвчлэн гипантитай, ҮБО-ууд оройдоо саланги, амсар нь баганын дагуу ургасан
жимс ихэвчлэн хуурай, хагарамхай
мирицетин, флавонол
иш заримдаа төвгөр үетэй; навч булчирхайт үслэгтэй
цэцэг: A=2×Co, 2 хүрээгээр, балавч дохиурын хүрээний гадна
жимс хонхорцог; эфирийн тос, эллагийн хүчил
навч эсрэг суусан, коллетер (бариулын суурийн дээд гадаргууд булчирхайт үс)
д/навч жижигхэн (хэрвээ байвал); перидермийн эсүүд гүний үүсэлтэй
цэцэг: Ca хавтаслаг, унадаггүй, A нахиан дотор нугаларсан, үрэвч доор; үрт.н олон
эндос. сийрэг; холтос хайрслаг; флавонол, мирицетин
баг/ц цимоз, цэцэг жижиг
ҮБО голдуу 3-чилсан, балавч ихэвчлэн дохиурын хүрээний дотор
үр голдуу ариллустай (улбар шар) эсвэл далавчтай
амьдралын хэлбэр, ургах орчин маш олон янз
навч шүдлэг захтай
цэцэг: ҮБО ихэвчлэн 3-чилсан
навч ихэвчлэн нийлмэл, шөнө хумьдаг
цэцэг: A 5 эсвэл олон, багана голдуу салаалсан
салст; хурган чихний хүчлийн давс
цэцэг: “бойтгорхуу” буюу далбаа, завь, сэлүүртэй, дэлбийн хэлтэс шилбэтэй
ҮБО ихэвчлэн 1; A ихэвчлэн 10; жимс буурцаг; үндэсний булцууны бактеритай
симбиоз үүсгэнэ
төрөл бүрийн алкалоид, уургийн бус амин хүчлүүд, лектин (Fabaceae)
навч ихэвчлэн энгийн, д/навчтай
цэцэг: Ca хавтаслаг, унадаггүй (гипантийтай)
1 үрт.н/ ҮБО, амсар хуурай
дигидрофлавонол
навч ихэвчлэн цувраа
цэцэг: голдуу саланги бэлэгтэй, үрэвч ихэвчлэн доор
үрт.н-ы байрлал ханын ирмэг дагуу
кукурбитацин
ихэвчлэн модл.; навч голдуу бүтэн; цэцэг жижиг, саланги бэлэгтэй
салхиар тоос хүртдэг, ш/э үлдвэр төдий эсвэл үгүйрсэн, үрэвч ихэвчлэн доор
баг/ц түрүү/молцог; жимс 1 үртэй, ихэвчлэн самар; эктомикориз
таннин, дигидрофлавонол
модл. юмуу өвслөг
цэцэг 4-чилсөн
дэлбийн хэлтэс шилбэтэй, баг/ц цацаг
мирозинт эсүүд, глюкозинолийн хүчил
ихэвчлэн модл.
навч голдуу хуваагдаагүй, гуттацийн амсар бүхий шүдлэг
цэцэг ихэвчлэн 4-чилсөн, Ca Co-с нэлээд жижиг, унадаггүй
балавч дохиурын хүрээний дотор, үрэвч доор; жимс: яст жимсэрхүү
олон янзын иридоид
Co ихэвчлэн нийлэнги
цэцгийн нахиан дотроо
A ба ҮБО-ыг хүрээлсэн
ҮБО 2 үрт навчаас тогтсон
үрэвч дээр
багана энгийн, урт
балавч ҮБО-д наалдсан
үрт.н 1 интегументтэй
эндос. үүсэх үйл явц
“эсийн” хэвшинжтэй
иридоидууд +
навч шүдлэг захтай, үзүүртээ урт сортой байх нь элбэг; үе 1:1
цэцэг 5-чилсан, бүрдэл хэсгүүд нь 5 хүрээгээр
задардаггүй таннинууд, эллагийн хүчил, гидрохинонууд
навч эсрэг суусан, коллетер
цэцэг: нахиан дотроо Co тууш хуйлаатай
индол алкалоидууд; иридоид
хожуу
үеийн
нийлэнги
дэлбэ
навч эсрэг суусан; үе 1:1; цэцэг голдуу 1 тэгш хэмт
A ихэвчлэн 2(+2)
цацраг байрлалтай эсүүд бүхий булчирхайт үсэнцрүүд
6-оксиген флавонууд,
олигосахаридууд: корнозид, вербаскозид (aцетоцид)
навч ишээ ороосон мэт байрлалтай, энгийн; үе 1:1
цэцэг: Co үрчлээ хуниастай; Ca унадаггүй
төрөл бүрийн алкалоидтой, иридоид байхгүй
модл.; навч хөрөөлөг захтай
цэцэг: 1–2 үрт.н/ҮБО, Co ± саланги, Ca бага зэрэг нийлэнги
өргөн амсартай яст жимс
модл. (Apiaceae овгоос бусад нь); навч голдуу хуваагдмал
үе 1:олон байх нь элбэг; баг/ц ихэвчлэн шүхэр
яст юмуу бутармаг дүүжин жимстэй
(Apiaceae: мерикарп/карпофор)
навч эсрэг суусан, голдуу сууриадаа нийлж ургана
нахиа хайрсаар хамгаалагдсан
цэцэг 1 тэгш хэмт
жимслэх үед Ca үлдэнэ
сeкоиридоидууд
эрт үеийн
нийлэнги
дэлбэ
цэцэг
жижиг
хөврөл
богино
үрэвч доор
2 гэрт, цэцэг саланги бэлэгтэй
навч шүдлэг захтай, хажуугийн судлууд сарвуулаг
цэцэг: ш/э жижиг юмуу үгүйрсэн; эллагийн хүчил
ихэвчлэн гох дэгээтэй ороонгууд
навч голдуу хуваагдмал, булчирхайт шүдлэгтэй
A дэлбэнд бэхлэгдсэн, 2 үрт.н/ ҮБО
зүү хэлбэрийн талст, сувдан булчирхайтай; имсгэнэ
модл.
стилод (ҮБО: баганархуу сунгуу амсар) саланги
гипантий балавчтай
перидермийн эсүүд гүний үүсэлтэй
эндос. байхгүй
давирхайлаг, лигнан/неолигнан, гарман алкалоид
модл.; 2 гэрт
цэцэг жижиг, Co хавтаслаг, ҮБО 1 үүртэй
жимс задардаггүй
олон янзын иридоид (аукубин), гутта
олонхи нь модл.; навчны судлууд (хэрвээ бүдүүн бол) шүдлэгийн үзүүр хүрнэ
цэцэг: Ca голдуу 5, унадаггүй; A ихэвчлэн олон, ҮБО ихэвчлэн бага зэрэг нийлэнги
үр ихэвчлэн ариллустай; жимс ихэвчлэн хэтэвч
тоос/мөх 3 ховилтой
голдуу протандри
(тоосовч түрүүлж боловсордог)
цэцэг: A ш/э навчинцруудын харалдаа
дох/ш харьцангуй нарийн
үе 1:3
амсар аномоцит
микроспорогенезийн үед бөөмийн 2
хуваагдал шууд явагдана
шинж тэмдгүүд нь
“Эртний Далд үртэн”-тэй ижил
borAGinAles
Boraginaceae Codonaceae Coldeniaceae Cordiaceae Ehretiaceae (+ Lennoaceae)
Heliotropiaceae Hydrophyllaceae Namaceae Wellstediaceae
модл.; навчны амсар циклоцит
навчны бариулын дамжуулах багцууд хүрээгээр
жимс задардаггүй, ямар нэг хэмжээгээр шүүслэг
хурган чихний хүчлийн кальцийн давсны талст
навч ширүүн үсэрхэг; үе 1:1
гогцоо баг/ц; голдуу 4 үрт.н
изoкетоза, өндөр молекулт инулинууд,
пирролизидин алкалоидууд
A = Co
полиандри
ховор
баг/ц
цимоз
AcorAles
AlismAtAles
petrosAviAles
DioscoreAles
pAnDAnAles
l iliAles
ArecAles
p oAles
commelinAles
ZinGiberAles
AspArAGAles
нэг ТалТ ҮрТэн
КоММелинид
Alstroemeriaceae Corsiaceae Melanthiaceae Philesiaceae
Colchicaceae Liliaceae Petermanniaceae Smilacaceae
Bromeliaceae Eriocaulaceae Poaceae Restionaceae Xyridaceae
Cyperaceae Juncaceae Rapateaceae Typhaceae (incl. Sparganiaceae)
Arecaceae Dasypogonaceae
Commelinaceae Haemodoraceae Hanguanaceae
Philydraceae Pontederiaceae
Cannaceae Heliconiaceae Marantaceae Strelitziaceae
Costaceae Lowiaceae Musaceae Zingiberaceae
Amaryllidaceae ( incl. Agapanthaceae, Alliaceae) Hypoxidaceae Iridaceae
Asparagaceae ( incl. Agavaceae, Hyacinthaceae, Ruscaceae) Lanariaceae Orchidaceae
Tecophilaeaceae Asphodelaceae ( incl. Xanthorrhoeaceae, Hemerocallidaceae)
Cyclanthaceae Pandanaceae Triuridaceae Velloziaceae
Burmanniaceae Dioscoreaceae Nartheciaceae Taccaceae
Alismataceae Butomaceae Posidoniaceae Scheuchzeriaceae
Aponogetonaceae Hydrocharitaceae Potamogetonaceae Toieldiaceae
Araceae Juncaginaceae Ruppiaceae Zosteraceae
Petrosaviaceae
Acoraceae
ишний дамжуулах багцууд
эмх цэгцгүй
хоёрдогч зузааралтгүй
ихэвчлэн өвслөг
тоос/мөх 1 ховилтой
шигшүүрт хоолойн пластидууд
уургийн талсттай
угсраа салаалалттай
навч зэрэгцээ судалтай, бүтэн
навчны зах булчирхайт үслэггүй
цэцгийн бүрдэл
хэсгүүд 5 хүрээгээр
ш/э 3-чилсан,
A ш/э навчинцруудын харалдаа
дох/ш нарийн
тоосовч өргөн бэхлэгдсэн
балавч үрэвчийн таславч
ханын харалдаа
үрийн тал 1
хөврөлийн үндэс хадгалагддаггүй
ишнээс ургасан олон үндэстэй
боргоцой баг/ц ороолт навчтай; навчны өвөрт угларгаас гарсан салсжсан хайрстай
үрт.н атроп (эгц цэх), үр нь эпидермийн перисперм ба баялаг эндос.-тэй; эфирийн тос агуулсан идиобластууд
ихэвчлэн усны, өвслөг; үндэслэг иштэй; усаар тоос хүртэнэ; навчны өврийн хайрстай
баг/ц ± суман иштэй, ҮБО апокарп; үрт.н-ы байрлал ихэнхдээ үрт навчны гадаргууд нэлэнхүй
эндос. үүсэх үйл явц “гелобиал” хэвшинжтэй; хөврөл том/ногоон
ихэнхдээ геофитүүд
жимс хонхорцог юмуу жимсгэнэ
үрийн бүрхүүл устсан эсвэл фитомелантай
ихэвчлэн геофитүүд (булцуу, сонгинолог ба үндэслэг иш) навчны суурь ихэнхдээ угларагагүй
цэцэг: ш/э заримдаа толботой, ш/э дээр балавчтай; экстрароз (үүрүүд нь гадагш харсан) тоосовчтой олон үртэй
фитомелан (үрийн гадуурx хар бодис) байхгүй; ишинд фруктан агуулагдана, хелидонийн хүчил
ихэвчлэн гох дэгээтэй ороонгууд; навч торлог судалтай
үрэвч доор, багана богино, салаалсан
стероид сапогенинүүд/алкалоидууд
зарим нь модл. (оройдоо багц навчтай)
баг/ц заримдаа ороолт навчтай + боргоцой
модл., ихэнхдээ сондгой салаалалттай
навч ихэвчлэн сарвуулаг/өдлөг хуурамч-нийлмэл, дэвүүр мэт хуниастай
анхдагч өсөлт эрчимтэй явагдана, оройн төрүүлэх эд том
баг/ц ихэнхдээ ороолт навчтай; алкалоидууд
ихэвчлэн өвслөг; эпидерм цахиуржсан
голдуу микоризгүй; навч “үетнэрхүү”
цэцэг: ихэвчлэн салхиар тоос хүртэнэ, жижигхэн, хайрстай, балавчгүй
цэцэг: 1 тэгш хэмт эсвэл тэгш хэмгүй; цөөн тооны тоосовчтой дохиуртай
гогцоо баг/ц-ээс бүрдсэн залаархуу баг/ц
фенилфеналенонууд
үндэслэг иштэй, том навчтай, өвслөг; хуурамч иштэй байх нь элбэг
цэцэг буруу бүтэцтэй/1 тэгш хэмт, балавч үрэвчийн таславчийн харалдаа
A ихэвчлэн дүрс хувирсан/үгүйрсэн; үрэвч доор
үр ариллустай
цахиурын хүчил
ишний дамжуулах багцууд хүрээгээр
жимс хэтэвч
Зүүн Ази
хэт ягаан туяаны флюоресцентийн
эсийн хана
(ферулийн/кумарын хүчлүүд)
навчинд цахиурын хүчил
кутикулийн лав ихэнхдээ багцалсан
савханцруудаас бүрдэнэ
cerAtophyllAles
Ceratophyllaceae
усны, өвслөг; 1-гэрт; навч тойруулган, тунгалаг булчирхайт үсэнцэргүй
модл. гуурсгүй; цэцэг: ш/э* 0 эсвэл 9–10, A 1, ҮБО 1, оройн байрлалтай 1 үрт.н
тоос/мөх гөлгөр, тоосны цорго салаалсан; усаар тоос хүртэнэ
модл. ургамлууд; модл. гуурсгүй
эустела
(дамжуулах багцууд хүрээгээр)
шигшүүрт хоолойн пластидууд
цардуулын мөхлөгтэй
навч энгийн, бүтэн, навчаа гөвдөггүй
цэцэг боргоцойрхуу, хос бэлэгтэй,
бүрдэл хэсгүүд нь саланги
ш/э навчинцрууд янз бүр,
ихэвчлэн 3-чилсан, илт ялгараагүй
тоосовч 4 спорангитай
дох/ш өргөн
тоос/мөх 1 ховилтой
ҮБО апокарп (багана ихэвчлэн богино)
компитум (тоосыг хүлээж авч үрэвч хүргэх
үүрэгтэй бүтэц) хэрвээ байвал ҮБО-ы
амсрын гадна байрлана
балавчгүй
сифоногам (тоосны цорго ургаж өндгөн
эсийн аппарат хүрснээр үр тогтох)
давхар үр тогтолт > эндос.
хөврөл маш жижиг
1 үрт яст
жимс
эллагийн
хүчил
байхгүй
үе 1:3
сесквитерпенүүд
бензилизохинолин алкалоидууд
8 бөөмт хөврөлийн уут
триплоид эндос.
бөмбөлөг идиобластуудад
эфирийн тос
(тунгалаг толбонууд)
суналттай модл. +
жимс
голдуу 1
юмуу цөөн
үртэй
Chloranthaceae
навч эсрэг суусан, бариулуудын хооронд нийлсэн 1 д/навчтай; ишний үе төвгөр
цэцэг: жижиг, ш/э 0–3, A 1–5, ҮБО 1, оройн 1 үрт.н
sApinDAles
голдуу модл. (цахиур/цахиуржсан)
навч ихэвчлэн эсрэг суусан, хос бус өдлөг нийлмэл
цэцэг: ихэвчлэн дутуу, балавч дохиурын хүрээний дотор; эфирийн тос
huerteAles
Dipentodontaceae Gerrardinaceae Petenaeaceae Tapisciaceae
модл. гуурс торлог зузааралттай; салст агуулсан эсүүд
навч шүдлэг захтай, д/навч нь тусдаа
цэцэг жижиг, A = Ca харалдаа, 1–2 үрт.н/ҮБО
pArAcryphiAles
Paracryphiaceae
bruniAles
Bruniaceae Columelliaceae (incl. Desfontainia)
escAlloniAles
Escalloniaceae
ихэвчлэн модл.; цацаг баг/ц, Co саланги;
тоосовч сууриараа дох/ш-д бэхлэгдсэн, балавчтай
модл., мөнх ногоон; үе 1:1;
цэцэг олон тэгш хэмт, тоосовч дох/ш-д сууриараа бэхлэгдсэн
модл.; баг/ц цацаг, цэцэг 4-чилсөн
дох/ш бат бөх
таславч ханаар ханзардаг хонхорцог
picrAmniAles
Picramniaceae
модл.; 2 гэрт, навч нийлмэл; цэцгийн бус балавч
эр цэцэг: A = Co, харалдаа байрлалтай
холтос гашуун, антрахинон
хөврөл
том
m
A
л
ь
в
и
д
A
с
Т
е
р
и
д
л
а
М
и
и
д
К
а
М
п
а
н
у
л
и
д
э
р
Т
н
и
й
д
а
л
д
Ү
р
Т
э
н
Х
о
с
Т
а
л
Т
Ү
р
Т
э
н
далд ҮрТний Филогени
Цэцэг т Ургамлын Ангилалзүй
_______________________________________________________________________________________________
Ишлэл: КОУЛ TКГ, ХИЛЬГЕР ХГ, СТИВЕНС ПФ, ОЮУНЦЭЦЭГ Б, НЯМБАЯР Д, УРГАМАЛ М (2018) Далд үртний филогени – Цэцэгт ургамлын ангилалзүй
Mongolian version of: Cole TCH, Hilger HH, Stevens PF (2017) Angiosperm Phylogeny Poster – Flowering Plant Systematics
• молекул филогенетик мэдээлэлд үндэслэсэн таамаглалын удам төрлийн мод (2016 оны 12-р сар)
• филогени, ангилал ба үндсэн шинжүүдийг APweb and APG-д дурдсанаар
• одоогоор APG IV систем 64 багт хамаарах 420 орчим овгийг хүлээн зөвшөөрсөн (зарим жижиг овгуудыг энд оруулаагүй болно)
• APG-с ялгаатай нь энд APweb болон зарим чухал эх сурвалжуудад дурдсаны адилаар Boraginales багт хамаарах хэдэн овгийг хүлээн зөвшөөрсөн
• мөчрүүдийн урт тодорхой бүлгүүдийн үүсч салсан түүхэн цаг хугацааг илэрхийлэх боломжгүй
• дурдсан шинжүүд тухайн бүлгийн бүх төлөөлөгчдөд хамаарахгүй байж болно
• удам төрлийн модон дээрх янз бүрийн шинжүүдийн байрлал тодорхой биш
• овгуудын ерөнхий шинжийг дараах бүтээлээс харна уу: FGVP, Kubitzki K, ed. (1990 ff)
• багуудыг (болон дээд түвшний нэгжүүдийг) APweb дээрх мэдээлэлд үндэслэн холбосон
• багийн нэрийн өмнөх саарлаар бичсэн тоонууд овог/төрөл/зүйлийн тоог илтгэнэ
* Ceratophyllum: шадар эрхтэн гэж үзсэн бүтэц дагавар навч байж болзошгүй (одоогоор судлагдаж байгаа маргаантай асуудал)
** Rosids: энэ бүлгийн доторх филогенийн асуудал эцэслэн шийдвэрлэгдээгүй
товчилсон үгс: A – дохиур, Ca – цомoрлиг, Co – дэлбэ, баг/ц – баг цэцэг, д/навч – дагавар навч, модл. – модлог, модлогийн, эндос. – эндосперм,
үе 1:3 эсвэл 1:1 – үе дээрх навчны 1 сорви дээр дамжуулах багцын 3 эсвэл 1 мөртэй, үрт.н – үрт нахиа, ш/э – шадар эрхтэн, шадар эрхтний
Энэхүү постер одоогоор 22 хэлнээ хэвлэгдээд байна (ResearchGate сүлжээн дэх зохиогчдын хуудаснаас үзнэ үү)
Ишлэсэн бүтээл:
Stevens PF (2017) APweb – www.mobot.org/MOBOT/research/APweb
APG IV (2016); Judd W et al. (2016); Simpson M (2010); Soltis DE et al. (2005/2011/2014); Watson/Dallwitz (2016) delta-intkey.com/
Хамтран зохиож, орчуулж, зөвлөсөн дараах хүмүүст талархал илэрхийлье: Julien B. Bachelier, Przemysław Baranow, Zoltán Barina, Fernanda Antunes Carvalho, Christoph Dobeš,
Ray F. Evert, Mohamed Fennane, Marc Gottschling, Zigmantas Gudžinskas, Akitoshi Iwamoto, Chen-Kun Jiang, Anna Kagiampaki, Elizabeth A. Kellogg, Sangtae Kim, Aslı Doğru-Koca, Nikos Krigas,
Sanjay Kumar, Lưu Hồng Trường, Diego Medan, Sergei L. Mosyakin, Soi Mursidawati, Dashzeveg Nyambayar, Anastasiya V. Odintsova, Richard G. Olmstead, Batlai Oyuntsetseg, Peter H. Raven,
Yasaman Salmaki, Federico Selvi, Paramjit Singh, Douglas E. Soltis, Trần Hữu Đăng, Pramote Triboun, Zoya M. Tsymbalyuk, Magsar Urgamal, Maximilian Weigend, Michael Wink, Shahin Zarre
Теодор К. Г. Коул, биологич
Хартмут Г. Хильгер, Проф. Др.
Дахлемийн Ургамал судлалын шинжлэх ухааны төв (DCPS)
Биологи – Ботаникийн хүрээлэн
Берлиний Чөлөөт Их Сургууль
Альтштайнштрассе 6, D-14195 Берлин, ХБНГУ
Питер Ф. Стивенс, Проф. Др.
Миссурийн Ботаникийн Цэцэрлэг (MoBot)
Сент-Луис, MO 63166-0299, АНУ
ба
Миссури-Сент-Луисийн Их Сургууль
Биологийн тэнхим
Сент-Луис, MO 63121-4499, АНУ
Angiosperm
Phylogeny
Poster
Tracheophyte
Phylogeny
Poster
Bryophyte
Phylogeny
Poster
ЦиКас
гинКго
Зээргэнэ
WelWitschiA
Gnetum
ШилМҮҮсТэн
ойМ
(Шивлээ багТсан)
ҮрТ
ургаМал
Шивэрс
AnA бҮлэг
асТерид
Магнолиид
нэг ТалТ ҮрТэн
нҮЦгэн ҮрТэн
далд ҮрТэн
Фабид
Мальвид
лаМиид
КаМпанулид
навЧиТ ХӨвд
ХӨвд
элгэн ХӨвд
роЗид
chlorAnthAles
metteniusAles
Metteniusaceae
icAcinAles
Oncothecaceae Icacinaceae
тропикийн модод; нийтлэг шинж цөөн; үе 1:3
Metteniusa: Зүүн хойд Анд, уулын чийглэг ой; навч цувраа; цэцэг хос бэлэгтэй, анхилам үнэртэй
нуман хэлбэрийн тоосовчтой, түүний үүрүүд хэлхсэн сувд мэт хэлбэртэй, тууш ханзардаг
навчны өврийн цимоз баг/ц; ҮБО 1 үүртэй, 5 үрт навчтай; 1 үрт яст жимстэй
тропикийн модод; навч дагаваргүй/бүтэн; үе 1:1
цэцгийн шилбэ үетэй; ҮБО-ы багана богино; хөврөл урт
эндос. их
индол ба хинолин алкалоидууд (камптотецин)
cAryophyllAles
sAntAlAles
berberiDopsiDAles
Balanophoraceae Misodendraceae Opiliaceae Schoepiaceae
Loranthaceae Olacaceae Santalaceae Viscaceae
Aizoaceae Caryophyllaceae Molluginaceae Polygonaceae
Amaranthaceae Didiereaceae Nepenthaceae Portulacaceae
Chenopodiaceae Droseraceae Nyctaginaceae Simmondsiaceae
Basellaceae Drosophyllaceae Phytolaccaceae Talinaceae
Cactaceae Frankeniaceae Plumbaginaceae Tamaricaceae
Aextoxicaceae Berberidopsidaceae
proteAles
rAnunculAles
trochoDenDrAles
buxAles
Buxaceae (incl. Haptanthaceae)
Trochodendraceae
Nelumbonaceae Platanaceae Proteaceae Sabiaceae
Berberidaceae Eupteleaceae Menispermaceae
Ranunculaceae
Circaeasteraceae Lardizabalaceae Papaveraceae
навч ихэвчлэн хуваагдсан
цэцгийн хэсгүүд цуварсан ороомог байрлалтай, ш/э 1 юмуу олон хүрээгээр
ҮБО апокарп/паракарп, үрэвч дээр; берберин
голдуу модл.
цэцэг: ш/э ихэвчлэн 4-чилсөн
A ш/э-д наалдсан, түүний холбоос заримдаа оройдоо ургацагтай
модл.; модл. гуурсгүй; цэцэг нүцгэн, A олон
ҮБО>5 хажуу ханаараа балавчтай нийлэнги
жимс нийлмэл хэтэвч
олонхи нь модл.; голдуу 1 гэрт, цэцэг саланги бэлэгтэй; навч мөнх ногоон, амсар циклоцит
цэцэг: ш/э навчинцар ± нэгэн төрөл эсвэл үгүйрсэн
прегнан псевдоалкалоид
цэцгийн
суудлын
балавч
элбэг
тохиол-
доно
бензилизохинолин
v AhliAles
Vahliaceae
өвслөг; Африкаас Энэтхэг хүртэл; навч эсрэг суусан, булчирхайт үслэгтэй
цэцэг: голчоороо 5мм-ээс хэтрэхгүй, Ca хавтаслаг, ҮБО 3 үрт навчаас
тогтоно, үрэвч доор, балавчтай
таславч ханаар ханзардаг хонхорцог, Ca/Co/A унадаггүй
үр жижиг; иридоидууд
A
n
A
© The Authors, 2018
(
CC-BY
)
Anacardiaceae Burseraceae Kirkiaceae Nitrariaceae Sapindaceae
Biebersteiniaceae Meliaceae Rutaceae Simaroubaceae
Altingiaceae Cynomoriaceae Haloragaceae Peridiscaceae
Cercidiphyllaceae Daphniphyllaceae Hamamelidaceae Paeoniaceae
Crassulaceae Grossulariaceae Iteaceae Saxifragaceae
идиоблас-
туудад
эфирийн
тос
байхгүй
цэцэг 5-чилсан, түүний хэсгүүд цуварсан ороомог байрлалтай
Ca + Co саланги
A ш/э навчинцраас 2 дахин олон
тоос/мөх 3 ховилтой
ҮБО нийлэнги
багана +
эндос. үүсэх үйл явц “бөөмийн” хэвшинжтэй
эллагийн ба галлийн хүчил
үрийн
бүрхүүл
интегу-
ментийн
гадаад
давхраа-
наас
үүсэлтэй
хөврөл
урт
хурган
чихний
хүчлийн
кальцийн
давс
зүү
хэлбэрийн
талстууд
эндос.
үүсэх
үйл явц
“бөөмийн”
ба
“гелобиал”
хэвшинжтэй
Т
а
в
а
н
д
э
л
б
э
Т
э
н
Co
хоолой
үүсгэсэн
A дэлбэнд
бэхлэгдсэн
1/1/1 3/6/74
3/5/100 1/4/75 2/10/100 4/17/4090 7/91/2858 6/154/2829 1/1/2-4 14/166/4560 1/2/4 5/21/1037 5/36/1345 10/67/1558 14/1122/36205 2/192/2585 15/997/18875 5/68/812 8/92/2185 1/1/2 7/199/4510 4/85/1750 1/2/2 1/7/120 2/2/50 1/10/300 15/112/2500 1/14/850 2/24/345 2/94/1355 7/60/1815 36/716/16065 4/754/20140 7/129/2320 7/33/1055
2(5)/17/836
9/380/11731
7/12/66 1/3/49
9/471/6700
4/6/24
10/338/6000 18/398/4765 2/3/4
13/151/1992
37/749/11600 6/51/590 22/346/11545 2/24/202
1/11/55
2/3/18 5/165/4125 1/1/8 5/1118/19840
24/1059/23810
6-11/150/3095 5/21/536
11/1743/26870 1/9/130
2/14/79 7/494/5489 1/3/36 2/46/1090 9/261/7725
агуулдаггүй
Дагавар
навч
азотын
фиксаци
р
о
З
и
д
с
у
п
е
р
р
о
З
и
д
Ф
а
б
и
д
хөврөл том
эндос. сийрэг
COM бүлэг
с
у
п
е
р
а
с
Т
е
р
и
д
Acanthaceae Lamiaceae Orobanchaceae Plantaginaceae
Bignoniaceae Lentibulariaceae Paulowniaceae Scrophulariaceae
Byblidaceae Martyniaceae Pedaliaceae Stilbaceae
Calceolariaceae Gesneriaceae Oleaceae Phrymaceae Verbenaceae
Орчуулсан:
Батлайн ОЮУНЦЭЦЭГ, Проф. Др.
Дашзэвэгийн НЯМБАЯР, Др.
Монгол Улсын Их Сургууль
Шинжлэх Ухааны Сургууль
Биологийн тэнхим
Залуучуудын өргөн чөлөө 1, Сүхбаатар дүүрэг
ш/х 377, Улаанбаатар 210646, Монгол улс
oyunaa@num.edu.mn, nyambayar@num.edu.mn
Магсарын УРГАМАЛ, Др.
Шинжлэх Ухааны Академи
Ерөнхий болон сорилын биологийн хүрээлэн
Ургамлын аймаг, ангилалзүйн лаборатори
Энхтайваны өргөн чөлөө, Баянзүрх дүүрэг
Улаанбаатар-13330-0005, Монгол улс
urgamal@botany.mas.ac.mn
Ж
и
н
Х
э
н
э
Ж
и
н
Х
э
н
э
Х
о
с
Т
а
л
Т
Ү
р
Т
э
н
д
э
э
д
цэцгийн бус (ургал эрхтэн дээрх) балавч
б
Ү
л
э
г