TAAL ALS MANAGEMENTTOOL Ieder weldenkend mens ziet het verschil tussen een beitel en de zwaluwstaartmethode, ofwel tussen een stuk gereedschap en een manier om hout te verbin- den. Gek genoeg is het in de managementliteratuur gemeengoed een methode meteen een tool te noe- men, of het nu gaat om ‘assessment’ of om ‘business process re-engineering’. Met als devies: oppakken die hamer en timmeren maar. Ja ja. 20 Trefwoorden Managementtool Taal Communicatie Cees Hoogendijk is organisatieontwik- kelaar, inbrenger van de Verticale Dialoog en maker van het boek ‘Kracht zonder Macht, onweerstaanba- re managementrecepten met de smaak van Verticale Dialoog’. E-MAIL: ch@panoptics.org WEBSITE: www.panoptics.org CEES HOOGENDIJK Met een bouwtekening sla je de spijker niet op zijn kop. Dat ver- klaart misschien waarom managementboeken vaker op de plank dan onder handbereik van hun gebruiker blijven. Maar als noch het managementboek, noch de daarin beschreven me- thode een tool genoemd mag worden, wat moeten we dan wél verstaan onder een management- tool? Niet het concept of de methode, niet het recept of de checklist, maar de taal. De taal die ons ter beschikking staat om anderen te (doen) bewegen. Taal. Een uitermate handig (mondig?) gereedschap voor managers die immers primair zijn aangesteld om ervoor te zorgen dat mensen in organisaties de juiste activitei- ten ondernemen. Taal. In feite ook het enige gereedschap van de manager! Dit artikel geeft managers prak- tische handvatten om in en met hun organisatie de gestelde doe- len te realiseren. Alles op basis van de Verticale Dialoog: het constructieve machtsvrije gesprek. Het artikel behandelt beknopt de volgende vragen: ■ Organisatiebesturing, wat is dat precies? ■ Gaat het alleen om managen, of moet er ook geleid wor- den? ■ Wat heeft leidinggeven van doen met de Verticale Dialoog? ■ Wat kunnen managers leren van ambachtslieden? ■ Kent de taal net zoveel varië- teit als de echte gereedschaps- kist? ■ Hoe gebruik je als manager de taal op de juiste wijze? Organisatiebesturing Organisatiebesturing, wat is dat precies? Overbodig te vertellen dat een organisatie een complex geheel is van mensen, middelen, proces- sen en systemen die hun dyna- miek ontlenen aan zaken als missie, visie, doelen, strategie, structuur en cultuur. Het bestu- ren van zoiets is eigenlijk onbe- gonnen werk. De enige manier om deze onuitvoerbare taak enigszins te begrijpen, lijkt diep- gaande zelfreflectie van de manager die zich voor de organi- satiebesturing heeft laten strik- ken. Of misschien kan de vol- gende metafoor van nut zijn (zie figuur 1). Stel, u bent gezagvoerder van