Turkish Studies International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 11/5 Winter 2016, p. 45-68 DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.9354 ISSN: 1308-2140, ANKARA-TURKEY Article Info/Makale Bilgisi  Received/Geliş: 19.02.2016 Accepted/Kabul: 28.03.2016  Referees/Hakemler: Doç. Dr. Osman KABAKÇILI – Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman ALTUNTAŞ This article was checked by iThenticate. CÂHİLİYE DÖNEMİ EVLİLİKLERİ VE MUALLAKA ŞİİRLERİNDE ANLATILAN HAYATIN KUR’ÂN AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Mehmet ALTUNTAŞ * ÖZET Câhiliye dönemi hakkında bilgi veren kaynakların başında Kur’ân, hadis ve muallaka şiirleri gelmektedir. Kur’ân Arapların yaşamları, inançları ve yaptıkları evlilikler hakkında önemli bilgiler sunmaktadır. Bu bilgilere bakıldığında Câhiliye dönemi insanlarının başta üvey anneleri olmak üzere evlilikte mahremiyet bakımından hiçbir sınır gözetmedikleri görülmektedir. Hadislerde ise Câhiliye döneminde bir erkeğin, soylu bir çocuğa sahip olmak için eşinin başka bir erkekle birlikte olmasına izin verdiği anlatılmaktadır. İlgili hadislerde bu durumun, Câhiliye dönemi insanları için ahlakî bir sorun olarak görülmediği anlaşılmaktadır. Muallaka şiirleri ise insana hayattan maksimum düzeyde haz almayı öğütleyen ifadelerle doludur. Bu şiirlerde anlatılanlar yaşanmış olaylardan ibarettir. Bu açıdan muallaka şiirleri, Câhiliye dönemi yaşamı hakkında bilgi veren en önemli kaynak niteliğindedir. Bu şiirlerde içki ve kadın, eğlencenin iki temel unsuru olarak öne çıkmaktadır. Yine bu şiirlerden eğlencenin bir parçası olan cariyelerin meyhanelerde çalıştırıldığını ve fuhşa zorlandığı görülmektedir. Kur’ân, kâfirlerin hayata eğlence gözüyle baktıklarını belirterek onların azami haz almaya dayalı hedonist hayat felsefelerini eleştirmektedir. Câhiliye dönemindeki şiirlerde anlatılan kadın, aşk, şarap ve meyhane temalarına ve mahremiyet bakımından hiçbir sınır tanımadan yapılan evliliklere bakıldığında Kur’an’da hayata dair yapılan eleştirilerin sosyolojik ve tarihsel bir arka planının olduğu anlaşılmaktadır. Muallaka şiirlerine göre Arapların sosyal hayatı genel olarak, kadın, şarap ve meyhane kültürü üzerine kurulmuştur. Bu durum zamanla Câhiliye toplumunun yozlaşmasına ve ardından kadın, şarap ve eğlenceden ibaret bir hayat anlayışına sahip olmasına neden olmuştur. Anahtar Kelimeler: Kur’ân, Câhiliye, evlilik, muallaka-i seba‘, kadın, şarap, eğlence. * Yrd. Doç. Dr., Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi, El-mek: maltuntas73@hotmail.com