NR 48 2018 FOLIA TURISTICA DOI: 10.5604/01.3001.0012.7690 KIERUNKI I PERSPEKTYWY ROZWOJU TURYSTYKI KULTUROWEJ W TRANSGRANICZNEJ PRZESTRZENI WSPÓŁDZIELONEGO DZIEDZICTWA (PRZYKŁAD POMORZA ZACHODNIEGO) Tomasz Duda* Abstrakt Cel. Przedstawienie perspektywy rozwoju przestrzeni turystyki kulturowej (turystyki dziedzi- ctwa kulturowego) na transgranicznym i przygranicznym obszarze Pomorza (zarówno po pol- skiej, jak i niemieckiej stronie), a także wskazanie kierunków mobilności transgranicznej w re- gionie współdzielonego dziedzictwa. Metoda. Badania empiryczne na podstawie kwestionariuszy ankietowych (próba 320 osób do- boru celowego z terenów niemieckiej i polskiej części Pomorza) oraz wywiadów bezpośrednich z osobami odpowiedzialnymi za kształtowanie ruchu i przestrzeni turystycznej w regionie. Wyniki. Badania wykazały dość spore różnice w postrzeganiu turystyki kulturowej jako celu destynacji transgranicznej w obrębie historycznego regionu Pomorza. Zarówno po stronie nie- mieckiej, jak i polskiej respondenci wskazali na inne (pozakulturowe) czynniki decydujące o po- dróży na drugą stronę granicy. Widoczne są jednak zmiany w identyfikacji regionu przez włas- nych mieszkańców, na co wskazują chociażby ich oczekiwania wobec rozwoju turystyki dzie- dzictwa i chęć kreowania wspólnych markowych produktów turystyki kulturowej w regionie. Ograniczenia badań i wnioskowania. Badania empiryczne zostały przeprowadzone na próbie ok. 300 osób z różnych pod względem językowym i narodowościowym miejsc (Polska i Niemcy). Pewne ograniczenia mogły również wyniknąć z różnego pojmowania zagadnień dzie- dzictwa pomorskiego. Implikacje praktyczne. Przeprowadzone badania stanowiły podstawę do dalszych analiz rozwoju turystyki transgranicznej na styku Polski, Niemiec i Skandynawii. Praktyczne zasto- sowanie w kreowaniu produktów i kształtowaniu przestrzeni turystyki kulturowej regionu. Oryginalność. Dotychczas nie było prowadzonych badań analizujących przestrzenne zróż- nicowanie turystyki kulturowej na obszarach współdzielonego dziedzictwa rozwijającego się w dwóch sąsiednich, ale różnych całkowicie krajach. Rodzaj pracy. Artykuł prezentujący wyniki badan empirycznych i studium przypadku. Słowa kluczowe: turystyka transgraniczna, turystyka kulturowa, przestrzeń turystyczna, dziedzictwo kulturowe, Pomorze Zachodnie * Dr; Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk o Ziemi, Zakład Turystyki; e-mail: tomasz. duda@usz.edu.pl.