e-ISSN: 2536-4758 http://www.efdergi.hacettepe.edu.tr/ Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (H. U. Journal of Education) 33(2): 439-459 [2018] doi: 10.16986/HUJE.2017032926 [Araştırma Makalesi / Research Article] Öğretmenlerin Akran Zorbalığına İlişkin Görüşleri ve Zorbalıkla Baş Etme Stratejileri Teachers’ Views of Peer Bullying and Their Coping Strategies with Bullying Nevra ATIŞ AKYOL * , Cansu YILDIZ ** , Berrin AKMAN *** Geliş Tarihi: 06.07.2017 Kabul Tarihi: 30.10.2017 Yayım Tarihi: 02.04.2018 ÖZ: Çocukların yaşadığı akran zorbalığı ve uygulanan müdahale yöntemleri çocuğun sosyal gelişimi açısından önemlidir. Bu araştırmanın amacı öğretmenlerin akran zorbalığına ve zorbalıkla baş etme stratejilerine ilişkin görüşlerinin incelenmesidir. Nitel araştırma yöntemine göre desenlenmiş çalışmada ulaşılabilir örneklem yolu ile 8 okul öncesi öğretmeni, 8 sınıf öğretmeni, 6 rehber öğretmen ve 8 ortaokul branş öğretmeni olmak üzere toplam 30 öğretmenden yarı yapılandırılmış görüşme soruları kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler içerik analizi yöntemi kullanılarak araştırmacılar tarafından gruplandırılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmenlerin büyük bir çoğunluğunun akran zorbalığını “Akranların birbirlerine gösterdikleri baskı” şeklinde tanımladıkları görülmüştür. Okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin sınıflarında en çok fiziksel zorbalık yaşandığını ifade ederken; ortaokul branş öğretmenlerinin sınıflarında en çok sözel zorbalık yaşandığını belirttikleri görülmüştür. Ayrıca öğretmenlerin büyük bir kısmı okul olarak akran zorbalığını önlemeye yönelik politikaların olmadığını ifade etmişlerdir. Anahtar sözcükler: akran zorbalığı, öğretmen görüşleri ABSTRACT: Peer bullying experienced by children and the methods of intervention are important for the child's social development. The purpose of this research is to examine the views of the teachers about peer bullying and their coping strategies with it. Data were collected using a semi-structured interview questionnaire consisting of 8 pre- school teachers, 8 classroom teachers, 6 school counselors and 8 middle school branch teachers through convenience sampling in the study. The data obtained from the study were grouped by the researchers using the content analysis method. As a result of the research, it has been seen that most of the teachers describe peer violence as "pressure that peers show to each other". While pre-school and classroom teachers stated that they experienced the most physical bullying in their classes, it was seen that middle school branch teachers stated that they had the most verbal bullying in their classes. In addition, most teachers have stated that there are no school policies to prevent peer bullying. Keywords: peer bullying, teachers’ views 1. GİRİŞ Çocuğun, ailesinden sonra sosyal hayatı ve sosyal ilişkileri öğrendiği en önemli çevrelerden birisi okuldur. Çocuklar okul öncesi eğitime başlamaları ile beraber akran ilişkilerini deneyimlemeye de başlarlar. Akran ilişkileri, bireyin bireysel isteklerini, sosyal bir ortamda nasıl yöneteceği ile ilgili olarak çocuğa zengin yaşantılar sunar. Erken dönemdeki akran ilişkileri, sosyal etkileşim ve ilişkilere yön vermenin yanında aynı zamanda bireyin ileriki yaşamında sosyal-duygusal ilişkilerine de etki edebilmektedir. Çocukların okula uyum süreçlerinin kolaylaşması ve gelişimlerin desteklenmesi başta sınıf ortamı olmak üzere eğitsel çevrelerindeki güvenlik ve konforlarına bağlıdır. Uysal ve Akman (2015), sınıf ortamına uyum sağlayan çocukların öğretmenlerinden olumlu dönütleri daha fazla aldıklarını ve arkadaşları tarafından daha fazla kabul gördüğünü ifade etmişlerdir. Çocuğun okuldaki güven ve emniyet duygularını zayıflatan ve bu nedenle uyum ve ilerlemeyi bozan faktörlerden biri de bir ölçüde * Arş Gör., Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Ankara-Türkiye, nevra.akyol@hacettepe.edu.tr (ORCID: 0000- 0003-4697-847X) ** Arş. Gör., Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Ankara-Türkiye, cansuyildiz@hacettepe.edu.tr (ORCID: 0000- 0003-0638-3826) *** Prof. Dr., Hacettepe Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Ankara-Türkiye, bakman@hacettepe.edu.tr (ORCID: 0000- 0001-5668-4382)