401 SANAT YAZILARI, 2018; (39): 401-421 / DERLEME MAKALESİ GELİŞ TARİHİ: 02.08.2018 KABUL TARİHİ: 27.09.2018 Öz: Kamera karşısında gerçekleştirilen maskelenme ve cross-dressing performanslarının bugüne ulaşan en erken örnekleri, fotoğrafın kamusal ve ticari bir araç olarak toplumsal yükselişe geçtiği, 1860 sonrasında gerçekleşir. 19. yüzyılın ikinci yarısında, farklı toplum ve sınıftan, birbirinden farklı modernlik deneyimleri yaşayan üç kadın; İtalyan kökenli aristokrat Kontes Virginia Oldoini Castiglione, Paris’de, alt sınıftan bir hizmetçi olan Hannah Cullwick, Londra’da ve Mısır-Osmanlı Prensesi Nazlı Hanım, Kahire’de, fotoğraf kamerasının önünde tebdil-i kıyafete girerek, özportreler ve benlik temsilleri üretirler. Bu temsillerde, Castiglione, İkinci İmparatorluk Paris’inde dönemin popüler imgelemine ait kadın rollerinin, Cullwick, Viktorya Dönemi İngiltere’sinde kadınlık söylemini oluşturan “hanımefendi” (lady) ve “işçi kadın” stereotiplerinin, Nazlı Hanım, II. Abdülhamid Osmanlı’sında turistler için üretilen oryantalist fotoğraf serilerindeki harem temsillerinin parodisini yaparlar. Bu makalenin amacı, bahsi geçen üç kadının fotografik etkinliklerinin muhteviyatını, maskelenme ve cross-dressing teorileri ışığında okumak ve yorumlamaktır. Anahtar Sözcükler: Maskelenme, Cross-Dressing, Tebdil-i Kıyafet, Özportre, Prenses Nazlı Hanım, Kontes Castiglione, Hannah Cullwick. Abstract: The earliest examples of masquerades and cross-dressing performances performed for the camera took place after 1860s, when photography became a ascendant as a public and commercial medium. In the second half of the 19th century, three women; Italian born aristocrat Virginia Oldoini, Countess of Castiglione in Paris; Egyptian Ottoman Princess Nazlı Hanım in Cairo; Victorian maidservant Hannah Cullwick in London produced several self- THE RISE OF CAMERA CULTURE AND IDENTITY GAMES KAMERA KÜLTÜRÜNÜN YÜKSELİŞİ VE Kİ MLİ K OYUNLARI ÖZLEM ŞİMŞEK ESİN Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sanat ve Tasarım Doktora Programı ozlemsmsk@gmail.com ORCID ID: 0000-0002-3656-8680