Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD) Eurasian Journal of Researches in Social and Economics (EJRSE) ISSN:2148-9963 www.asead.com ASEAD CİLT 6 SAYI 6 Yıl 2019, S 37-45 BİLİMSEL PAYLAŞIM YAPAN SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA ETİK VE İNTİHAL ARAŞTIRMASI Ahmet ÖZKAYA 1 Ömer GÜNER 2 ÖZET Günümüzde birçok veri tabanında sosyal ağ siteleri ve sosyal medya uygulamalarında bilgiyi elde etme, kullanma ve paylaşmada önemli sorunlar dikkat çekmektedir. Bu sorunların başlıcaları etik ve intihal olgusu üzerine olanlardır. İntihal olayları salt yaygın eğitim sahası olan web ortamları ile sınırlı kalmamaktadır. Bu ortamlardan faydalanan formal eğitim kapsamında lisans, lisansüstü çalışmalara da yansımaktadır. Dahası bu yansıma akademik ortamlarda da yaygınlık kazanmıştır. Bu problem başlı başına hem iletişimsel hem de bilimsel etik ilkeler açısından oldukça ciddi bir sorundur. İntihal ile ilgili ulusal ve uluslararası literatür incelendiğinde ağırlıklı olarak intihal olaylarında kasıtlı veya kasıtsız olmadan yapıldığı dikkat çeker. Bu bakımdan çalışmanın amacı, sosyal medya platformlarında yapılan intihal olaylarının yaygınlığını incelemek, sebeplerini ortaya çıkarmak ve çözüm önerileri sunmaktır. Çalışma kapsamında toplamda 100 internet sitesi analiz edilmiştir. İntihal analizinde “Plagiarism Detector” web tabanlı intihal tespit yazılımı kullanılmıştır. Bu yazılım, bir internet sitesini veya en fazla 1000 kelime içeren metinleri çevrimiçi olarak, internetteki benzer metinlerle olan oranını kullanıcıya ücretsiz olarak sunmaktadır. Web tabanlı çevrimiçi intihal tespit yazılımında incelenen 100 adet internet sitesi içinde, en çok okunan ya da en çok erişim alan paylaşımlar seçilmeye çalışılmıştır. Yazılım içinde taranan kelime aralığı 150 ile 980 arasında olup, daha çok 400 ve üzeri olan kelime sayısına sahip paylaşımlar analiz edilmiştir. Elde edilen yüzdelik oranlar Excel programı üzerinde düzenlenmiş ve tablo haline getirilmiş ardından açıklamaları yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Sosyal medya, bilimsel bilgi, etik, intihal, yayın hukuku ETHICS AND PLAGIARISM RESEARCH IN SCIENTIFIC BASED SOCIAL MEDIA ACCOUNTS ABSTRACT Today, in many databases, social networking sites and social media applications, significant problems are encountered in obtaining, using and sharing information. The most important of these problems are ethics and plagiarism. Plagiarism incidents are not limited to web environments that are the only common educational sites. Within the scope of formal education, benefiting from these environments is reflected in undergraduate and graduate studies. Moreover, this reflection has become widespread in academic environments. This problem is quite a problem in terms of both communicative and scientific ethical principles. When the national and international literature on plagiarism is examined, it is noteworthy that predominantly plagiarism was done intentionally or unintentionally. In this respect, the aim of the study is to examine the prevalence of plagiarism events on social media platforms, reveal the reasons and offer solutions. 100 internet sites were analysed. “Plagiarism Detector” web based plagiarism detection software was used in plagiarism analysis. This software offers a website or a free online version of up to 1000 words to the user with similar texts on the Internet. In the 100 web-based online plagiarism detection software, 100 web sites have been tried to be selected as the most read or most accessible shares. The range of words scanned within the software is between 150 and 980, and the number of words with more than 400 words is analysed. The percentage ratios obtained were arranged and tabulated on the Excel program and then explanations were made. Key Words: Social media, scientific knowledge, ethics, plagiarism, publication law 1 İstanbul Üniversitesi, Açık ve Uzaktan Eğitim Fakültesi, Coğrafya Bölümü, mondenebil@gmail.com 2 Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, coğrafya.12@outlook.com