Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 5/1 Winter 2010 AHMET MİTHAT EFENDİ‟NİN “KARI KOCA MASALI”NDA ANLATI ARAÇLARININ TESPİTİ VE İNCELEMESİ Kadir Can DİLBER * Nilay ÇAĞLAYAN ** ÖZET Ahmet Mithat Efendi’nin kaleme aldığı “Karı Koca Masalı” isimli eser, bir masaldan beklenen özellikleri taşımasa da okunabilirliği açısından masallar kadar etkili bir yapıya sahiptir. Eserin içerisinde masal tabirini kullanan yazar aslında ister istemez ironik bir tavır sergilemiş olur. Masalı alıp okuyan insanların beklentisi bir karı koca masalı duymaktır. Ancak metin içerisine girildiğinde farklı bir hikâye ve ses ile karşılaşılır. Metin içerisindeki karşılıklı konuşmalar bizi iç monolog terimine yönlendirse de basit bir anlatı metni değildir. Bu anlatı metnindeki anlatı araçlarını tespit edebilmek için Chatman’ın metodolojisinden yararlanmaya çalıştık. Bu metodolijiye göre anlatı kendi içerisinde öykü ve söylem diye ikiye ayrılır. Bu çerçeve de değerlendirmeye çalıştığımız “Karı Koca Masalı”nda ilk karşımıza çıkan şey, anlatıcı ve yazarın karşılıklı konuşmaları olur. Bu konuşmalar, anlatının üst kurmaca bir niteliğe sahip olduğunu bize gösterir. Daha sonra bir geciktirme ve oyalama taktiği ile hikâyeyi sonuna kadar okutmayı planlayan yazar ile karşılaştık. Metin içerisinde karı koca tabirlerinden felsefe ve matematiğe kadar uzanan farklı konuları dinledik. Ġdeal okurunu arayan yazarın okur ile girdiği kurmaca anlaşmasına tanık olduk. Anahtar Kelimeler: Ahmet Mithat Efendi, Karı Koca Masalı, Hikâye, Masal, Anlatı Araçları. * Arş. Gör., Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümü, kadircandilber@hotmail.com ** Arş. Gör., Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümü ncaglayan@ahievran.edu.tr