8-10 Kasım 2018 / Gazi Magosa / KKTC
50
Biyomedikal Cihaz Seçiminde Kriterlerin Önem
Düzeylerinin Belirlenmesi
Determination Of Biomedical Device Selection
Criteria
Ayşe Göksu Özüdoğru
Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul Ticaret Üniversitesi, İstanbul, Türkiye
goksuozudogru@gmail.com
Özet—Sağlık sektörünün en önemli öğelerinden biri olan
hastaneler, sundukları hizmet ve sahip oldukları teknoloji-
tıbbi cihazlar gibi konularda birbirleri ile rekabet
etmektedirler. Hastaneler, küreselleşme ile artan talebi ve
kaliteli sağlık hizmeti alma ihtiyacını eksiksiz karşılayabilmek
için tıbbi personel istihdamına ve son teknoloji tıbbi cihaz
kullanımına önem vermektedir. Bu çalışmada İstanbul-Avrupa
yakasında bir özel hastanede biyomedikal cihaz seçimi için
kriterler değerlendirilmiştir. Karar verme probleminin
yapılandırılması ve değerlendirme kriterlerinin analizi için
Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS) metodu uygulanmıştır.
Anahtar Kelimeler — Biyomedikal Cihaz Seçimi; Hastane;
Yatırım Kararları; AHS
Abstract—Hospitals, one of the most important elements of
health industry, enter into rivalry with each other in terms of
provided services and possessing the state – of – art technology.
Hospitals attach importance to hiring medical personnel and
using state – of – art – technology to meet the increasing
demand and need of health service of good quality by
globalization. In this thesis study, biomedical device purchase
of a private hospital in Istanbul European side was analyzed.
The Analytic Hierarchy Process (AHP) approach is applied to
analyze the structure of decision-making problem and
evaluation criteria.
Keywords — Selection of Biomedical Equipment; Hospital;
Investment Decisions; AHP
I. GİRİŞ
Sağlık sektörü, talebin artması, teknolojinin gelişmesi ve
küreselleşme ile ülke ekonomisi açısından çok daha önemli
hale gelmiştir. Günümüzde hastanelerin sayısının artmasıyla
kurumlar sundukları hizmet kalitesi açısından birbirleri ile
rekabet etmektedir. Sağlık sektöründeki yatırımlar, oldukça
yüksek miktarlı yatırımlardır. Bu yatırımlar; yeni bir hastane
kurulması, yeni bir birim/bölüm kurulması, yeni bir hizmet
sunumu, tıbbi cihaz alımları vb. gibi yatırımlardır.
Yatırım kararı; işletmenin kaynaklarını, gelecek yıllarda daha
fazla parasal yada diğer türde yararlar elde etmek amacıyla
özel projelere tahsis edilmesini kapsamaktadır. Yatırım
kararları, işletmelerin gelecekteki kazancını tahmin ederek,
kaynakların bu tahminlere göre tahsis edilmesini de
içermektedir. Kararlar alınırken yargı hatası yapılmış ise bu
kararın verdiği hasar uzun bir süre onarılamamaktadır[1].
Bu çalışmada özel bir hastane için Ultrason Cihazı
alımında dikkate alınması gereken kriterler irdelenmiştir.
İlgili literatür araştırılarak karar verme grubu tarafından
belirlenen değerlendirme kriterleri, Analitik Hiyerarşi
Süreci(AHS) yöntemiyle analiz edilerek kriterlerin önem
dereceleri ifade edilmiştir. Analiz, başlangıç aşamasında bir
çalışma olup, kriterlerin önem derecelerinin belirlenerek
alternatif seçeneklerin değerlendirilmesine yardımcı olması
amaçlanmaktadır.
II. YATIRIMLARDA KARAR VERME
2.1 Karar Verme Süreci
Sağlık sektöründeki hastaneler sürekli ürün hareketinin;
ilaç, tıbbi malzeme, cihaz ve diğer idari harcama
kalemlerinin olduğu kurumlardır. Hastane hizmetlerinde
kullanılan tıbbi cihazlar kompleks hale gelirken, bu cihazlara
ödenen bedeller giderek yükselmektedir. Doğru cihazların
tespit edilmesi, satın alınması, cihazın kurulması, işletim,
eğitim ve tamir-bakım süreçleri giderek karmaşık hal
almaktadır [2]. Karmaşıklığın giderilmesi için karar verme
süreçlerinin daha iyi yönetilmesi gerekmektedir.
Bu tür yatırımlarda karar verme süreci temelde sekiz
aşamadan oluşmaktadır. Bu aşamalar şu şekildedir[3]:
Karar verilecek problemin tanımlanması
Problemi doğuran nedenlerin ortaya konması
Karar alternatiflerinin belirlenmesi
Alternatif seçeneklerin kontrol edilmesi
Bazı seçeneklerin elenmesi
Gerçekçi olmayan seçeneklerin elenmesi ve geçici
kararın verilmesi
En uygun seçeneğin tespiti
Verilen kararın uygulanması
978-1-5386-6852-8/18/$31.00 ©2018 IEEE