Edukacja 2018, 3(146), 99–113 DOI 10.24131/3724.180308 ISSN 2449-8998 O jakości przewodników do nauczania języka polskiego (metodycznie i krytycznie) Beata Jarosz Instytut Filologii Polskiej, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie* Tematem artykułu jest poprawność metodyczna przewodników zawierających scenariusze lekcji języka pol- skiego. Na podstawie 15 publikacji z lat 2000–2014 scharakteryzowano najczęstsze nieprawidłowości poja- wiające się w tego typu opracowaniach, obejmujące m.in. nieprecyzyjnie sformułowane tematy i cele lekcji, niewłaściwie określone metody nauczania czy nielogiczne konstrukcje przebiegu zajęć. Oszczędność meto- dyczna cechująca analizowane materiały dydaktyczne sugeruje niskie kompetencje ich autorów i może świad- czyć o nieuświadamianiu sobie istoty konspektu. Niedbałe projektowanie niespełniające kryteriów dobrego planu może prowadzić – zwłaszcza w przypadku początkujących nauczycieli – do porażek dydaktycznych i tym samym do obniżenia efektów kształcenia. Fakt ten uzmysławia potrzebę rzetelnego opiniowania prze- wodników metodycznych zarówno na etapie wydawniczym, jak i po ich ukazaniu się na rynku księgarskim. Słowa kluczowe: dydaktyka; edukacja polonistyczna; nauczanie języka polskiego; przewodniki metodyczne; materiały dydaktyczne. i innych materiałów dydaktycznych, w tym przewodników metodycznych 1 czy zbiorów scenariuszy lekcji 2 . Można przypuszczać, 1 W publikacjach określanych mianem „przewodnika metodycznego”, „poradnika metodycznego” czy po prostu „książki (dla) nauczyciela” znajdują się najczęściej dwa typy materiałów: tabelaryczny rozkład problematyki na jednostki lekcyjne oraz konkretne propozycje realizacji poszczególnych zajęć (por. np. Walat, 2017, s. 20). Do tych, informacji dołączane są też czasem teksty uzupełniające takie jak przykładowe karty pracy czy testy sprawdzające. Analiza tego typu publikacji pozwala jednak stwierdzić, że nierzadko całą zawartość stanowią wyłącznie konspekty, dlatego w tytule artykułu zdecydowałam się użyć nazwy ogólnej. Interesują mnie scenariusze lekcji zgromadzone w opracowaniach zwartych – właśnie w przewodnikach. 2 Mając na uwadze różnorodność materiałów – od zbioru ogólnikowych informacji do szczegółowego, wręcz Wprowadzenie P olska edukacja ponownie znalazła się na zakręcie za sprawą kolejnej reformy, któ- rej zakres został określony Ustawą z 14 grud- nia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. 2017, poz. 59 i 60) i która weszła w życie 1 września 2017 r. Zmiana strukturalna obejmująca likwidację gimnazjów oraz wydłużenie okresu kształcenia w szkołach podstawo- wych i średnich wymusza konieczność opra- cowania zarówno nowych podręczników, jak © Instytut Badań Edukacyjnych * Adres: pl. M. Curie-Skłodowskiej 4A, 20-031 Lublin. E-mail: beata.jarosz@poczta.umcs.lublin.pl