KHOA HỌC KỸ THUẬT THỦY LỢI VÀ MÔI TRƯỜNG - SỐ 61 (6/2018) 37 BÀI BÁO KHOA HỌC NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA CÂY LỤC BÌNH (EICHHORNIA CRASSIPES) ẾN MÔI TRƯỜNG NƯỚC MẶT KÊNH TRẦN VN DÕNG VÀ Ề XUẤT THU GOM SẢN XUẤT PHÂN HỮU CƠ VI SINH Trần Vn Trang 1 , Nguyễn Tri Quang Hưng 1 , Nguyễn Minh K 1 Tóm tắt: Mục tiêu của đề tài là nghiên cứu sự ảnh hưởng của cây lục bình (Eichhornia crassipes) đến môi trường nước mặt kênh Trần Vn Dõng, huyện Gò Công ông, tỉnh Tiền Giang và đề xuất giải pháp thu gom sản xuất phân hữu cơ vi sinh. Nhìn chung, các thông số chất lượng nước như hàm lượng DO, chất hữu cơ (BOD 5 , COD) vượt ngưỡng giới hạn cho phép Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước mặt QCVN 08-MT:2015/BTNMT.Qua đó đã xác định được sự ảnh hưởng của lục bình đến môi trường nước mặt tại các trạm quan trắc trên dòng chính của kênh Trần Vn Dõng. Số liệu phân tích mẫu lục bình tươi trên kênh Trần Vn Dõng cho thấy đủ điều kiện tiến hành thử nghiệm sản xuất phân hữu cơ vi sinh. Các kết quả thử nghiệm mẫu phân hữu cơ vi sinh từ cây lục bình có khả nng sử dụng để phục vụ cho ngành sản xuất nông nghiệp. Do đó, cần đẩy mạnh việc thu vớt cây lục bình làm phân hữu cơ vi sinh để cải thiện ô nhiễm môi trường đất, nước mặt và phục vụ sản xuất tại địa phương. Từ khóa: Lục bình, phân hữu cơ vi sinh, môi trường nước mặt, kênh Trần Vn Dõng. 1. MỞ ẦU 1 Nước là thành phần quan trọng, được sử dụng phục vụ đời sống và sản xuất. ây một trong những yếu tố quyết định sự phát triển kinh tế, xã hội của một vùng, lãnh thổ hay một quốc gia. Nước rất cần thiết cho sự sống và sự phát tri ển các ngành kinh tế cng như cho sinh hoạt. Trong số các vấn đề môi trường thì sự ô nhiễm các nguồn nước rất đáng báo động ngay cả các vùng nông thôn. Do vi ệc tiếp nhận quá nhiều nước thải chưa qua xử lý, gây ra hiện tượng phú dưỡng và tạo điều kiện phát triển các loài thủy sinh, nhất là cây lục bình - vốn dễ sinh sôi, phát tri ển mạnh mẽ ở các lưu vực kênh, rạch, ao hồ. Liên hệ thực tế ở huyện Gò Công ông, tỉnh Tiền Giang cng là tình trạng phổ biến. Hiện tượng cây lục bình, cỏ dại mọc dày đặc các kênh, rạch cộng đồng l àm tắc nghẽn dòng chảy, gi ảm chất lượng nguồn nước sử dụng và gây ô nhiễm môi trường. Hậu quả sâu xa ảnh hưởng tới hoạt động nuôi trồng thủy sản, canh tác nông 1 Trường ại học Nông Lâm TP. Hồ Chí Minh nghiệp của người dân. Trong khi, chúng ta hoàn toàn có thể tận dụng cây lục bình sử dụng cho các mục đích như chế biến hàng thủ công mỹ nghệ, làm giấy, trồng nấm, sản xuất khí sinh học (biogas), làm thức n gia súc hay sản xuất phân bón. Thực tế, cây lục bình có khả nng hấp thu chất ô nhiễm để xử lý nước (Agunbiade et al., 2009) và góp phần cải tạo đất trồng cng như nâng cao nng suất (Osama,2013; Abu T., 2015). Kết quả phân tích cây lục bình cho thấy có đến 2,9% hàm lượng protein (đạm hữu cơ); 0,9% hydrate carbon đường bột); 22% cellulose (chất xơ); 1,4% khoáng tổng số. Các nghiên cứu trước đây chỉ ra cây lục bình có độ ẩm cao (chiếm 95,5%), hàm lượng chất hữu cơ 3,5% và nhiều nguyên tố vi lượng hữu ích khác (Jafari, 2010). Nếu như tận dụng tạo ra sản phẩm phân bón hữu ích sẽ góp phần tng nng suất và bảo vệ môi trường bền vững. Trước thực trạng đó, đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của cây lục bình (Eichhornia crassipes) đến môi trường nước mặt kênh Trần Vn Dõng và đề xuất thu gom