19 Olgu Eşliğinde Ateşli Hastaya Yaklaşım Clinical Accesing the Fever with Case Report Uzm. Dr. Ahmet ÇAYAkAr Özel Medicalpark Uak Hastanesi, İç Hastalıkları Klinii, Uak ÖZET Ateş, normal sınırlar arasında ayarlanmış olan vücut ısısının eşik değeri aşmasıdır. Pratik hayat için bu sınır 38°C kabul edilir. Ateşle birlikte üşüme, sıcaklık hissi, kaslarda hassasiyet, baş ağrısı, iştahsızlık ve bulantı şikayetleri ve klinik olarak solunum sayısı, nabız hızı ve basıncında artış, solukluk ya da kızarıklık gelişebilir. Vücut ısısının sabit tutulmasında esas nokta, termoregülasyon olarak tanımlanan ısı oluşumu ile kaybı arasındaki dengenin sağlanmasıdır. Bu süreçte hipotalamus, limbik sistem, retiküler formasyon, spinal kordlar ve sempatik ganglionlar hiyerarşik bir düzen içerisinde çalışırlar. Ateş yapan sebepler arasında başta infeksiyonlar, ardından romatolojik hastalıklar, malignite ile ilişkili tablolar sayılmaktadır. Modern tanı yöntemlerinin kullanılmasından önce ateş şekillerinin incelenmesi hastalıkların tanısında yüksek değere sahip olmuş ancak günümüzde bazı hastalık türleri hariç klinik uygulamada nadiren yardımcı olmaktadır. Ateşli bir hastaya yaklaşımda dikkatli bir anemnez, fzik muayene, laboratuvar ve radyolojik işlemler önem arz eder. Sorulacak ilk soru, ateş yüksekliğinin ne zamandır olduğu yönünde olmalıdır. Kısa süreli ateş, 2 haftadan az süren klinik tablolardır. Çoğunda etken infeksiyonlardır ancak hemoliz, tromboembolik olaylar, gut ve ilaç ateşi de sebepler arasında sayılabilir. Üç haftadan uzun süren bir ateş ve 3 günlük yatışa rağmen sebep bulunamaz ise ‘’Nedeni Bilinmeyen Ateş (NBA)’’ kavramı gündeme gelmektedir. NBA tablosunda bir çok hastalık sorumlu tutulmaktadır. Altmış beş yaş üstü kişilerde malignite, intraabdominal infeksiyonlar, tüberkü- loz, endokardit gibi hastalıklar özellikle düşünülmelidir. Nozokomiyal infeksiyon var ise cerrahi, intravasküler, üriner ve solunum yolla- rına ilişkin girişimler, ilaçlar risk faktörleridir. Bu klinik tabloda septik trombofebit, pulmoner emboli, sinüzit, Clostridium diffcile infeksi- yonu daha sık görülür. İmmünsüpresyon durumunda tüberküloz, Mycobacterium avium complex ve Pneumocystis carinii infeksiyonları, sitomegalovirüs, toksoplazmozis, kriptokokoz, histoplazmoz, lenfoma ve kaposi sarkomu öncelikle düşünülmelidir. Nötropenik olgularda ise gram-pozitif bakteri infeksiyonları artış göstermiştir. Ayrıca herpes, varisella zoster gibi viral infeksiyonlar, paraziter hastalıklar ve ilaç ateşi sıkça rastlanabilmektedir. Maalesef tüm çabalara rağmen NBA tanılı hastaların %5-10’luk grubunda sebep bulunamamaktadır Anahtar Kelimeler: Ateş, nedeni bilinmeyen ateş, klinik yaklaşım SUMMArY Fever is trangression of the the arranged cut off normal body temperature limit value. İn pratical daily use, this limit is 38°C. With fever chills, feeling heat, muscle touchiness, headache, anorexia and nausea can be seen. And respiratuar rate, pulse rate and pressure elavation, paleness or redness can be improve. İmportant point in the body temprature arrengement is thermoregülation which redness the balance of heat loss and comprise. In this process hypothalamus, limbic system, reticular fomation and sympatheic systems are work together in hierarchial method. Early in the list of fever reasons infections, rheumatological diseases and malignite related condi- tions can be emphasises. Before using the modern diagnostic prosedures, fever forms examine have a high value but in these days this examination can be useful for only certain diseases types. Good medical history, physical examination, laboratuary and radiological technics have importance in clinical assessment patient with fever. First question which can be asked is since when fever began. Short Yazışma Adresi: Uzm. Dr. Ahmet ÇAyAkAr Özel Medicalpark Uşak Hastanesi, İç Hastalıkları Kliniği, UŞAK E-posta: ahmetcayakar@hotmail.com DERLEME İÇ HASTALIKLARI Dergisi 2018; 25: 19-33