315 Nowożytna wieś 1.1. Charakterystyka obiektów osadniczych Niewątpliwie najciekawsza kategoria obiektów odkrytych na omawianym stanowisku to pozostałości 10 dużych piwniczek wkopanych w ziemię – głębokich, czworobocznych kon- strukcji o przeznaczeniu magazynowym (ryc. 9–14; 16; 18–21; 22: 1–3). Obiekty 123 (por. Nowożytna wieś i ślady osadnictwa starożytnego na stanowisku 4 w Leonowiczach, gm. Michałowo Andrzej Gołembnik, Dariusz Krasnodębski, Maciej Trzeciecki Wstęp Stanowisko zlokalizowane jest na terenie płaskiej równiny moreny dennej, w odległości ok. 2 km od wsi Leonowicze (AZP 40-93/8). Położone jest nad rzeką Łuplanką, na przesmy- ku łączącym dużą zatorfoną misę wytopiskową w rejonie Leonowicz z mniejszą niecką o podobnej genezie na północny wschód od osady (ryc. 1: 1, 2). Podłoże geologiczne stanowi tu warstwa drobnoziarnistego luźnego piasku z frakcjami żwirów i drobnych otoczaków. Na powierzchni stanowiska licznie występują krzemienie narzutowe. Badania ratownicze przeprowadzono w latach 1997–1998 1 . Zgodnie z pierwotnie zakła- daną technologią budowy, w pierwszym sezonie objęły one pas długości 550 m i szerokości 13 m (ryc. 2). Stwierdzono, że stanowisko uległo znacznemu zniszczeniu w wyniku orki, za- chowały się jedynie wypełniska kilkuset wkopanych w calec obiektów – dołów posłupowych, jam zasobowych i odpadkowych oraz silnie rozoranych palenisk. Natrafono też na dwie kwa- dratowe półziemianki z przylegającymi do nich prostokątnymi korytarzykami wejściowymi. W ich wypełniskach zachowały się spalone pozostałości ścian i dachów. Wokół odsłonięto układy rowków uznanych za ślady po otaczających zagrody płotach. Areał badań poszerzono w 1998 r. w związku ze zmianą technologii zastosowanej przy budowie gazociągu. Objęły one w sumie obszar o powierzchni 12 400 m 2 , na którym odsłonięto i wyeksplorowano 855 obiektów osadniczych (ryc. 3–8) 2 . Zgromadzony materiał zabytkowy pozwala określić dwie główne fazy zasiedlenia tego terenu. Pierwszą, przypadającą na młodszą epokę kamienia i starsze okresy epoki brązu, do- kumentują krzemienie oraz niewielka ilość ceramiki; z drugiej, datowanej na XVI–XVII w., pochodzi większość obiektów osadniczych i zabytków ruchomych. 1. Okres nowożytny 1 Na trasie budowy gazociągu stanowisko otrzymało numer 7A. 2 Katalog wybranych obiektów znajduje się na płycie CD. Szczegółowa charakterystyka wszystkich obiektów osadniczych – patrz: Gołembnik, Trzeciecki 1999c.