Turkish Studies Volume 14 Issue 7, 2019, p. 3767-3788 DOI: 10.29228/TurkishStudies.39809 ISSN: 1308-2140 Skopje/MACEDONIA-Ankara/TURKEY Research Article / Araştırma Makalesi A r t i c l e I n f o / M a k a l e B i l g i s i Received/Geliş: 18.11.2019 Accepted/Kabul: 20.12.2019 Report Dates/Rapor Tarihleri: Referee 1 (19.12.2019)-Referee 2 (20.12.2019) This article was checked by iThenticate. BİR SOSYAL AFET BİÇİMİ OLARAK SURİYE GÖÇÜ VE SİVİL TOPLUM ÖRGÜTLERİ * Celal İNCE ** ÖZ Suriye’deki iç çatışmalar nedeniyle binlerce Suriye vatandaşı Türkiye’ye göç etti ve devam eden çatışmaların yoğunluğuna bağlı olarak Türkiye sınırına doğru yönelmeye devam etmektedir. Bu çalışma, bir sosyal afet biçimi olarak değerlendirilebilen Suriye göçünü ve sivil toplum örgütlerinin (STÖ) özellikle göçün ilk aşamasında Şanlıurfa’daki Suriyeli afetzedelere hangi hizmetleri sunduğunu, zamanın uzamasıyla birlikte afetzedelerin ne tür hizmetlere ihtiyaç duyduğunu analiz etmeye çalışmaktadır. STÖ’ler, Suriye göç sürecinde olduğu gibi afet zamanlarında afetzedelere özellikle temel ihtiyaçların karşılanmasında önemli bir bileşen olarak yer almaktadır. Yarım milyona yakın Suriyeli afetzedelerin yoğunlaştığı Şanlıurfa’da temel ihtiyaçların karşılanması, barınma, ekonomi, politika, psikolojik travma, sağlık, eğitim, dışlanma, hukuk ve kültürel uyum gibi birçok konuda afetzedeler farklı boyutlarda çeşitli sorunlarla karşılaşmış ve karşılaşmaya devam etmektedir. Afetzedeler; maruz kaldığı afetin türüne göre kısa, orta ve uzun vadede farklı hizmet biçimlerine ihtiyaç duymaktadır. Çalışma bu konularda yerel, ulusal ve uluslararası STÖ’lerin Suriyeli afetzedelere nasıl destek sağladığını ve hangi konularda zayıf kaldığını incelemektedir. Suriyeli göçmenlerle yakın temas kuran 20 STÖ çalışanı ile yapılan görüşmeler ve gözlemler neticesinde STÖ’lerin Suriyeli afetzedelere temel ihtiyaçların karşılanması gibi konularda önemli katkılar sunduğu tespit edilmiştir. Ancak özellikle yerel STÖ’lerin kurumsallaşma kimliğinden yoksun olması, çatışmaların uzaması, geri dönüşler konusundaki belirsizlikler ve STÖ’ler arasındaki koordinasyon eksikliği STÖ’lerin Suriyeli afetzelere yönelik uzun vadeli çalışmalar konusunda kısmen yetersiz kaldığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Göç ve Afet, Göçmenler, Suriye, Şanlıurfa, STK * Bu çalışma, 2018 tarihinde düzenlenen Uluslararası Göç ve İletişim Kongresi’nde sunulan özetin genişletilmiş halidir. ** Dr. Öğr. Üyesi, Bitlis Eren Üniversitesi, E-posta: celalince548@gmail.com