Kultura organizacyjna służb policyjnych w Rosji Współczesna policja jest strukturą podlegającą ciągłym zmianom. Na kształt instytucjonalny służb zajmujących się ochroną porządku wpływa wiele czynników jak ustrój polityczny państwa, tradycja oraz społeczeństwo, którego rozwój normuje zadania policji. Proces reorganizacji służb policyjnych szczególnie widoczny był w państwach postkomunistycznych, które po roku 1989 musiały zreformować najważniejsze instytucje państwowe. Szczególnie interesującym przypadkiem jest policja rosyjska, do roku 2011 nosząca nazwę milicji. Po upadku Związku Radzieckiego stanęła ona przed bardzo dużymi wyzwaniami jak : zmiana ustroju państwa, odpływ funkcjonariuszy czy obniżenie prestiżu społecznego. Zmiany odcisnęły swoje piętno także na panującej w rosyjskiej policji kulturze organizacyjnej, będącej podstawą jej funkcjonowania. Niniejszy artykuł postara się odpowiedzieć na pytanie jak wygląda obecna kultura organizacyjna rosyjskich służb policyjnych, jakie są jej elementy charakterystyczne i czy wymaga ona reformy. 1. Pojęcie kultury organizacyjnej i jej typy Kultura organizacyjna jest obecnie jednym z najważniejszych aspektów funkcjonowania struktur, które możemy nazwać strukturami tworzącymi uporządkowaną całość, czyli organizacjami. Mimo że jest to pojęcie relatywnie nowe, jednak zdążyło się zaadaptować wśród najważniejszych pojęć teorii organizacji i zarządzania. Każda organizacja pracuje bowiem według określonych reguł, predestynujących do określenia ich mianem zasad działania, standardów postępowania – albo w wersji najbardziej podkreślającej ich zakorzenienie i trwałość – kultury organizacyjnej. Czym więc jest kultura organizacyjna? Po raz pierwszy to pojęcie wystąpiło w literaturze anglosaskiej na początku lat 60. Wtedy było uważane za równoznaczne z panującą w firmie atmosferą. Jego rozpowszechnienie miało miejsce w latach 70. 1 Obecnie jest to pojęcie w dalszym ciągu niejednoznaczne. Wynika to w dużej mierze z faktu że składają się na niego dwa inne terminy, równie ciężkie do zdefiniowania jak : kultura i organizacja. Pierwsze z nich jest – według słów J. G. Herdera – najbardziej niedookreślonym słowem na świecie. 2 Jedną z definicji ogólnych kultury, którą można uznać za stosunkowo szeroką ale też oddającą najważniejsze jej elementy jest definicja, opisująca kulturę jako całokształt duchowego i materialnego dorobku ludzkości, który zgromadziła i gromadzi dalej w procesie swego rozwoju. Kultura bardzo często zawężana jest do jej 1 M. Kopczewski, B. Pączek, M. Tobolski „Istota kultury organizacyjnej w zarządzaniu przedsiębiorstwem produkcyjnym”, [on - line] http://www.ptzp.org.pl/files/konferencje/kzz/artyk_pdf_2012/p084.pdf, [17.12.2014] 2 J. G. Herder „Myśli o filozofii dziejów”, Warszawa 1962, tom 1, str. 4