148 Karol Szymanowski a muzycy ludowi i badacze folkloru muzycznego na Podhalu TOMASZ NOWAK Instytut Muzykologii UW � t.m.nowak@uw.edu.pl Pobyty Karola Szymanowskiego w Zakopanem stały się dla niego okazją do kontaktów z badaczami podhalańskiego folkloru muzycznego, a za ich przyczyną także z muzykami ludowymi, co dotychczas nie spotkało się z szerszym omówieniem w etnomuzykologii. A szkoda, kompozytor bo- wiem, mimo swoich ograniczeń fzycznych w okresie zakopiańskim, zna- komicie komunikował się z muzykami ludowymi oraz badaczami folkloru podhalańskiego, a jako człowiek żywo interesujący się współczesnym mu piśmiennictwem muzycznym reprezentował poglądy na folklor muzyczny bliskie bardzo nowoczesnemu spojrzeniu Béli Bartóka 1, czego dowodem chociażby artykuł Szymanowskiego zatytułowany Zagadnienie „ludowości” w stosunku do muzyki współczesnej 2. Wśród rzesz „ceprów”, masowo odwiedzających Podhale, nie brako- wało także ludzi, którzy poza górami oraz stereotypami kultury góralskiej i podhalańskiego ludu potrafli dostrzec również pojedynczych przedsta- wicieli społeczności podtatrzańskich wsi. Jednym z tego typu „ceprów” był Karol Szymanowski, dla którego Tatry i wytworzona przez przeby- wającą na Podhalu inteligencję mitologia odnosząca się do tego regionu stanowiły jedynie malownicze tło do bardziej wyrazistego codziennego, ludzkiego życia, w tym życia muzycznego. Kompozytor więc według re- lacji Rafała Malczewskiego: 1 Béla Bartók, U źródeł muzyki ludowej, „Muzyka” 1925 nr 6, s. 230–233. 2 Karol Szymanowski, Zagadnienie „ludowości” w stosunku do muzyki współczesnej, „Mu- zyka” 1925 nr 10, s. 8–13. Polski Rocznik Muzykologiczny XVIII · 2020 · ISSN 1733-9871 · s. 148–162