ANADOLU KAYA MEZAR MİMARİSİ İBRAHİM BEDÜK 170706006 DERS KODU : ARK333 Antik Dönem mezar mimarisinde anakayaların tercih edilmesinin nedenlerini incelerken ilk önce Ana Kayanın ne olduğuna bakmamız gerekir. Ana Kaya, daha sert ve yoğun kayalardan oluşan genellikle üzerinde yumuşak kayaçlar ve toprak örtüsü bulunan, doğada doğal olarak bulunan yerinden oynatılamayan zemin katmanıdır. Mezar mimarisinde anakayaların tercih edilmesinin nedenlerini başlıca sıralayacak olursak; Kayaların yapıları bakımından sağlam, dayanıklı ve korunaklı olmaları durumu Kayanın yerleşim yerlerine yakın olması Mezarın mezar hırsızlarından korunmak istenmesi Tanrı olgusunun kayada hissedilmesi Kişinin ölümden sonrada saygı duyulması Siyasal ve sosyal statünün yoğunlukta ve belirgin olması Dini inanç sisteminde kayanın önemle yer alması Sıraladığımız bu nedenler, mezar mimarisinde anakayaların tercih edilmesinin nedenleridir. Konuyu anakayanın kutsallığı ve kayada tanrı algısı açısından açıklayabilmemiz için ilk önce insaoğlu ve kayalık alanlar arasındaki ilişkiye ve kayalık alanların kutsallığına bakmamız gerekir. İlk dönem insanları olumsuz hava şartlarından korunma, vahşi hayvanların saldırılarından korunma için kayalık alanlar ve mağaraları kullanmıştır. Bu dönemlerden itibaren kayalık alanlar ev ve yuva kavramları ile bağlantılı olarak kutsal sayılmaya başlanmıştır. Paleolitik dönemden itibaren insanlar, kendilerince önemli olan olayları kayalar üzerinde işlemişlerdir. Paleolitik dönemde başlayan bu düşünce sonraki dönemlerde de devam etmiştir. Krallar, imparatorlar zaferlerini ana kayalar üzerine resmetmiştir. Kayalar üzerinde yüzyıllar boyu kalacak bu resimler onların ölümsüzlüğünün simgesidir. Anadolunun en erken dönemlerinden itibaren kayalık alanlar hem dişi hem eril bir tanrıyı simgelemiştir. Her zaman kutsal kabul edilip, açık hava tapınağı olarak kullanılmıştır. İnsanın kayaya gömülme nedeni de kayanın kutsal kabul edilmesi ile ilgilidir. Kayada tanrıyı