MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 2020 Cilt: 9 Sayı: 4 MANAS Journal of Social Studies 2020 Volume: 9 No: 4 ISSN: 1694-7215 Research Paper / Araştırma Makalesi Ortaokul Öğrencileri İçin Fene Yönelik Epistemolojik İnanç Ölçeği Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması 1 Oktay KIZKAPAN 2 ve Oktay BEKTAŞ 3 Öz Bu çalışmada doğrudan ortaokul seviyesindeki öğrencilerin epistemolojik inançlarını ölçmeye yönelik bir ölçek geliştirmek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle 64 maddeden oluşan bir madde havuzu oluşturulmuştur. Testin kapsam geçerliği için hazırlanan bu ön uygulama formu ölçek geliştirme ve epistemolojik inançlarla ilgili çalışmaları bulunan iki fen eğitim uzmanı tarafından incelenmiştir. Bu maddeler Kayseri ili Kocasinan İlçesindeki yedinci ve sekizinci sınıfta okuyan 700 yedinci ve sekizinci sınıf öğrencisine uygulanmıştır. Elde edilen veriler üzerinden açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Faktör analizleri sonucunda ölçeğin dört boyutlu bir yapıda olduğu bulunmuş ve doğrulanmıştır. Bu boyutlar kesin bilgi, bilginin kaynağı, öğrenme yeteneği doğuştandır ve bilginin gelişimi olarak isimlendirilmiştir. Ölçeğin Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı “kesin bilgi” alt boyutu için .846, “bilginin kaynağı” alt boyutu için .812, “öğrenme yeteneği doğuştandır” alt boyutu için .610 ve bilginin gelişimi alt boyutu için .616 olarak bulunmuştur. Dolayısıyla ölçeğin güvenilir olduğu kabul edilmiştir. Nihai olarak ortaokul öğrencilerin fene yönelik epistemolojik inançlarını ölçmeyi amaçlayan ölçeğin geçerli ve güvenilir olduğu ve ortaokul düzeyindeki öğrencilerin epistemolojik inançlarını belirlemek amacıyla kullanılabileceği anlaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Epistemolojik İnanç Ölçeği, Ölçek geliştirme, Ölçme ve değerlendirme, Geçerlik, Güvenirlik Developing a Science-Oriented Epistemological Belief Scale for Secondary School Students: A Validity and Reliability Study Abstract The aim of this study is to develop a scale that directly measures the epistemological beliefs of elementary school students. For this purpose, a pool consisting of 64 items was created. The pre-application form was examined by two science education experts who had studies on scale development and epistemological beliefs for the content validity. These items were applied to 700 seventh and eighth grade students in Kocasinan district of Kayseri. Exploratory and confirmatory factor analysis and reliability analyzes were performed on the obtained data. As a result of the factor analysis, it was found that the scale has a four-dimensional structure and it was confirmed. These dimensions are named as certain knowledge, source of knowledge, innate ability and development of knowledge. Cronbach Alpha reliability coefficient of the scale was found to be .846 for the “certain knowledge” sub-dimension, .812 for the “source of knowledge” sub-dimension, .610 for the “innate ability” sub-dimension, and .616 for the “development of the knowledge” sub-dimension. Finally, it was understood that the scale, which aims to measure the epistemological beliefs of secondary school students in science, is valid and reliable and can be used to determine the epistemological beliefs of secondary school students. Key Words: Epistemological Belief Scale, Scale development, Measurement and evaluation, Validity, Reliability Atıf İçin / Please Cite As: Kızkapan, O. ve Bektaş, O. (2020). Ortaokul öğrencileri için fene yönelik epistemolojik inanç ölçeği geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(4), 2173-2185. Geliş Tarihi / Received Date: 30.03.2020 Kabul Tarihi / Accepted Date: 02.05.2020 1 Bu çalışma birinci yazarın ikinci yazar danışmanlığında hazırladığı doktora tezi kapsamında geliştirilen veri toplama aracına ilişkin verilerden üretilmiştir. 2 Dr. Öğr. Üyesi- Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Eğitim Fakültesi, okizkapan@nevsehir.edu.tr ORCID: 0000-0001-6781-9879 3 Doç. Dr. - Erciyes Üniversitesi Eğitim Fakültesi, obektas@erciyes.edu.tr ORCID: 0000-0002-2562-2864