cadre de porte/fenêtre calebasse
A - a
abandonner qn KLA kɛɛs2/kɛɛsid2/kɛɛsim!/kɛɛsʋg2 ; nyɔrig/nɔrigidnɛ. ; DB birigi / birigira /
biriginsim.
abandonner, laisser tomber qn
abattoir DB mahawuta ; kɔrigili.
abattre XT kɔrki. ; KLA kɔdig/kɔdigid/kɔdigim!/kɔdigir ; kɔt1/kɔtidi/kɔtidnɛ/kɔtim!. ; KLT
korʋg. ; DB kɔrigi1 / kɔrigira ; kɔri4 / kɔrita / kɔritiba ; je4 / jeera. HG korigi2. ; MP
kɔrigi1 ; kɔri2 / kɔtti2 / kɔrima! / kɔribu.
abattre un mur pour le reconstruire
abattre, détruire (mur, case) KLT wã'~wã'a.
abattre, faire tomber KLA lub1/lumnɛ/lubid1 ; lug1/lugid1/lugub1 ; lus1/lusub1. ; KLT lub.
; DB luhi / luhira ; lii1 ; surigi1 / surigira. ; HG leŋsi. ; MP lusi.
abcès, furoncle KLA bʋmmɔtir/bʋmmɔta ; natiŋkpi'eŋ/natinkpi'emis. ; KLT bãkɩŋlan ;
natɩŋkpɛ'ɛŋ/natɩŋkpɛ'ɛmes ; mɔrɩt/mɔra. ; DB ʒigɔrigu / ʒigɔra ; saŋkpani2 / saŋkpana ;
saŋkpangoo ; nɔripiɛlli / nɔripiɛla ; nɔrili / nɔra ; maŋa1 ; goo3 ; bintɔrigu / bintɔra. ; HG
bummotigu /bummota. ; MP kɔndɔbri / kɔndɔba ; dabrugu.
abeille KLA siing/siins2/sin-3. ; KLT sĩf/sĩ. ; TL sii. ; DB shia2 / shii / shihi. ; KR siiri / siiya.
; HG siiri1 /siya3 /si- ; sifiili. ; MP siiya2 / sii3 / siisi3 / si-.
Etym: OV1 *S³E ; OV2 *S³I ; GS3 *TI²/ TU² ; vc2 *tʋ ; PB *jkɩ̀ .
abeille célibataire MP dakɔsiiya / dakɔsiisi.
abeille de sueur HG tabalee /tabaleesi.
ablutions rituelles musulmanes DB aliwalla.
abolir, terminer qqch DB kpihim / kpihinda / kphimbu ; -kua / -kuu / -kuhi.
abondamment KLT wɛ'ɛsa.
abondance KLA bɛdegʋ/bɛda ; buk3/buki3 ; galis1/galisnɛ/galisid/galisʋg/galisya ;
mada1 ; pɔn'2 ; pʋn' ; tigir1/tiga ; vɛnrʋ. ; KLT galɩs/galɩsʋk ; buge/bugup ; bugu ; dʋt ;
wɛ ; gbetɩre. ; TL pam. ; DB pam2 ; gbuɣi3 ; bayaana ; zuu3 ; yiruŋ2 ; yɛrigi / yɛrigira ;
yam1 ; vub ; viɛŋ2 ; puui / puura ; pu / puya ; pampam ; -nɛɣu2 ; gbilim2 ; galisi1 / galisira
; fihim2. ; MP gbigi3 / gbigbu2 ; bayaana ; zuu3 ; kyisigimam ; kaasa1 ; -gbaliŋŋu / -
gbalima ; fisi ; firimm ; bugi2 ; bilim2.
abondant/e, disponible abondamment (être ~ ) KLA bɛdir2 ; wɛɛʋg/wɛɛd2. ; KLT
berʋk. ; DB tali1 ; gbaluŋ / gbalima / gbalin-.
aborigène DB tiŋbuli1 / tiŋbuya ; dɔɣiritiŋa. ; MP timbulli / timbula.
aboyer KLA wɛ'ɛs/we'esid ; wɛs/wɛsid/wɛsidnɛ/wɛsib. ; KLT wes/wesɩp. ; DB wahi1 /
wahira ; bawahiriga / bawahirisi. ; HG woosi1. ; MP wasi2 / wasiri / wasima! / wasibu.
abreuver (bétail), donner à boire à qn KLA nulis/nulisid. ; KLT tugul. ; TL ŋuh. ; DB
nyuhi1 / nyuhira. ; HG nyuusi ~ŋuusi1. ; MP nyuusi1 / nyuusiri3 / nyuusima3! / nyuusigu3 /
nyuusiya3.
15/04/2024 1