75 Okres lateński, wpływów rzymskich i wędrówek ludów W powojennej historii wrocławskiej archeologii badania nad okresem lateńskim (przedrzymskim), rzymskim i wędrówek ludów zostały zainicjowane już w latach two- rzenia polskiego ośrodka archeologicznego we Wrocławiu. Przede wszystkim chodzi tu o badania Masywu Ślężańskiego, prowadzone przez zespół badawczy kierowany przez małżeństwo Helenę Cehak-Hołubowiczową i Włodzimierza Hołubowicza, gdzie na- trafono na relikty osadnictwa z okresu lateńskiego. Trzeba jednak stwierdzić, że to, co dziś nazywamy szeroko archeologią Barbaricum, nie znajdowało się w głównym nurcie badań obojga Profesorów. W zasadzie dopiero kilka osób spośród ich uczniów podjęło prace nad tą problematyką. Pierwsze publikacje poświęcone stricte tym zagadnieniom wyszły spod pióra Zbi- gniewa Trudzika. Wymienić tu trzeba przede wszystkim artykuł poświęcony zabyt- kom z okresu wędrówek ludów odkrytym we Wrocławiu-Karłowicach, który wciąż jest często cytowany. Równolegle powstawały prace dr Barbary Czerskiej, która swoje zainteresowania skoncentrowała na problemach związanych z kulturą lateńską i byt- ności ludności celtyckiej na Śląsku. Prowadziła liczne prace wykopaliskowe na stano- wiskach dolnośląskich (Sobocisko, pow. oławski) i górnośląskich (Nowa Cerekwia, pow. głubczycki). W swojej działalności badawczej podejmowała ona wątki obecne już w pracach niemieckich badaczy przedwojennych, ale także tworzyła własne pro- jekty badawcze, skoncentrowane na pracach terenowych na wybranych stanowiskach archeologicznych. Niestety, nie ukazała się monografa jej autorstwa, mająca omawiać kompleksowo osadnictwo celtyckie w Polsce południowo-zachodniej. Właściwy rozwój badań nad późną starożytnością rozpoczęty został w zasadzie do- piero przez Profesora Stanisława Pazdę. Z początku jego zainteresowania badawcze koncentrowały się wokół problematyki przełomu okresów halsztackiego i lateńskiego, a konkretnie kultury pomorskiej i jej obecności w dorzeczu górnej i środkowej Odry. Prace te zostały zwieńczone artykułem opublikowanym w „Archeologii Polski”, cyto- wanym do dzisiaj wielokrotnie (Pazda 1970). Prace nad okresem przedrzymskim mia- ła rozwijać w ówczesnej Katedrze Archeologii UWr Jolanta Bakszas, była ona jednak zatrudniona przez stosunkowo krótki czas, a spod jej pióra wyszły nieliczne publikacje. Artur Błażejewski Okres lateński, wpływów rzymskich i wędrówek ludów w badaniach Instytutu Archeologii