Özer, M. Akif (2005), “Yeni Kamu Yönetimi – Japonya Uygulaması”, Türk İdare Der., Y.77, S.447, Haziran 2005, ss.125-156. YENİ KAMU YÖNETİMİ – JAPONYA UYGULAMASI Çev. : M. Akif ÖZER ** GİRİŞ Kamu yönetiminde yeni bir paradigma olarak görülen Yeni Kamu Yönetimi (artık YKY denilecektir) 1980’lerde ortaya çıkmıştır. YKY terimi İngiltere ve Yeni Zelanda’da kamu sektörü reformlarını belirtmek amacıyla daha çok 1990’ların başında kullanılmıştır. Bu ülkelerde hükümetlerin örgütlenmesinde ve yönetimlerinde görülen değişimlerle ilgili tartışmalara yeni boyutlar kazandırmak amacıyla gündeme gelmiştir. YKY ilkeleri genel olarak; çıktı kontrolüne vurgu, klasik bürokratik örgütlerin ayrıştırılması, yönetsel otoritenin devri, piyasa ve yarı piyasa odaklı mekanizmaların ve müşteri odaklı hizmetlerin gündeme gelmesi şeklinde özetlenmektedir (Hood, 1991:4-5; OECD, 1995:8,15). Örneğin bu dönemde İngiltere’de kamu hizmetinin verimliliğine ve kalitesine yönelik uzun süreli eleştiriler, yüksek oranda işsizlik ve enflasyon gibi sorunlarla hükümetin ilgilenmesi için, kamuoyu baskısı artmıştır. Başbakan Thatcher her zaman yapmak istediğini açık sözlü olarak belirten birisi olarak, yönetimde değişiklik konusunda çok istekli davranmıştır. YKY hareketi esas ivmesini 1990’ların başında kazanmıştır. ABD’de bu hareket Başkan Clinton Yönetimi tarafından uyarlanmıştır. O dönemde ABD’nin dinamik bir ekonomisi olmasına rağmen ülkede İngiltere’deki gibi sorunlarla karşı karşıya kalınmıştır. Ülkede YKY uygulamaları “Yeniden Yapılanma” sloganı altında (Osborne-Gaebler, 1992) Başkan yardımcısı Al Gore’un “Ulusal Performans Değerlendirme” programı kapsamında şekillenmiş ve uygulanmıştır. 1990’larda birçok OECD ülkesinde görüldüğü gibi artan ülke borçları ve OECD’nin gündeme getirdiği dışsal çevresel değişimler (OECD, 1995:21), yetki devirleri, uluslararasılaşma, gündeme, kamu sektöründe Bu çalışma Hiromi Yamamoto (IIPS-Istitute for International Policy Studies-Tokyo/Japan) tarafından IIPS Policy Paper 293E January-2003’de yayınlanan “New Public Management: Japan’s Practice” isimli metinden yararlanılarak hazırlanmıştır. ** Gazi Ün. İİBF Kamu Yön. Böl. Arş. Gör.