Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / The Journal of International Social Research Cilt: 11 Sayı: 61 Yıl: 2018 Volume: 11 Issue: 61 Year: 2018 www.sosyalarastirmalar.com Issn: 1307-9581 http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2980 ALTERNATİF TURİZMDE MARKA KENT OLMA YOLUNDA ARTVİN KENTİNİN ALTERNATİF TURİZM ROTALARI ALTERNATIVE TOURISM ROUTES OF ARTVIN CITY ON THE WAY OF BEING A BRAND CITY IN ALTERNATIVE TOURISM Banu KARAŞAH Öz Türkiye sahip olduğu farklı özellikleri (coğrafi, iklimsel, topoğrafik özellikler vb.) sebebiyle alternatif turizm çeşitliliği bakımından zengin bir potansiyele sahiptir. Yerel ekonomileri canlandıran turizmden yeterince payı almak adına kentlerin markalaşmaya gitmesi gerekmektedir. Sahip olduğu turizm değerleriyle alternatif turizmde markalaşarak diğer kentlerden farklılaşacağı düşüncesinden haraketle çalışma alanı olarak Artvin kenti seçilmiştir. Çalışmada öncelikle kentin alternatif turizm potansiyelini ve turizm çeşitlerini belirlemek amacıyla 10 kişilik uzman gruba anket çalışması uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre 12 farklı alternatif turizm çeşidinin (yayla turizmi, kıyı turizmi, kültür-inanç turizmi, doğa-temelli turizm, flora turizmi, kış sporları turizmi, kamp-karavan turizmi, akarsu turizmi, gastronomi turizmi, yavaş turizm ve çay turizmi-agro turizm ve kuş gözlemciliği) kentte gerçekleştirilebileceği tespit edilmiştir ve kentin alternatif turizmde marka bir kent olma potansiyeline sahip olduğu görülmüştür. İkinci aşamada ziyaretçilerin belirlenen turizm çeşitlerine katılabilecekleri alanlar ortaya koyulmuştur. Son aşamada ise Türkiye Turizm Stratejisi 2023’te yayla koridoru içerisinde değerlendirilen kentin sahip olduğu potansiyel dolayısıyla farklı turizm gelişim koridorları kapsamında geliştirilmesine yönelik planlama önerilerinde bulunulmuştur. Kentlerin turizm gelirlerinden yeterli payı alabilmesi ve sürdürülebilirliği için sahip oldukları doğal-kültürel ve tarihi kaynak değerlerinin belirlenmesi ve korunması gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Alternatif Turizm, Marka Kent, Turizm Koridorları, Artvin. Abstract Turkey has rich alternative tourism potential because of its different characteristics (geographic, climatic, topographical features, etc.). In order to get enough shares from the tourism which stimulates the local economies, the cities must go to the branding. Artvin city has been chosen as a study area because the city will be different from other cities by branding in alternative tourism with its tourism values. Fistly, a questionnaire was conducted with 10 experts to determine the alternative tourism potential and tourism types of the city. Results showed that 12 different kinds of alternative tourism (such as plateau tourism, coastal tourism, culture-faith tourism, nature-based tourism, flora tourism, winter sports tourism, camp-caravan tourism, river tourism, gastronomy tourism, slow tourism and tea tourism-agro-tourism and bird watching) can be realized in the city and it was seen that the city has a potential to become a brand city in alternative tourism. Secondly, the areas where visitors can participate in these tourism types were revealed. Finally, planning suggestions were proposed for developing the city which assessed in plateau corridor in Tourism Strategy of Turkey 2023 in different tourism development corridors cause of its potential. It is necessary to determine and protect the natural, cultural and historical resource values for sustainability and getting enough income from the tourism of the cities. Keywords: Alternative Tourism, Brand City, Tourism Corridors, Artvin. 1. GİRİŞ Bacasız sanayi olarak ifade edilen turizmden yeterince payı almak adına kentlerin markalaşmaya giderek farklılaşması gerekmektedir. Marka, genel anlamıyla özellik ve ayrıcalık sahibi olmaktır. Kendi türü içerişinde farklılaşarak aranılan, istenilen ve tercih edilen olma arzusu markalaşma eğilimini doğurmaktadır (Henden Şolt, 2018, 132). Amerikan Pazarlama Birliği’nin tanımına göre marka, bir satıcı ya da satıcılar grubunun ürünlerini ya da hizmetlerini belirlemeye tanımlamaya ve rakiplerinden ayırmayı amaçlayan bir isim, bir terim, işaret, sembol veya tasarım olarak tanımlanmıştır (Keller, 2003; Yalım, 2017, 2). Türk Dış Ticaret Mevzuatı'na göre ise marka, bir işletmenin mal ve hizmetlerini başka bir işletmenin mal ve hizmetlerinden ayırt etmeyi saglaması koşuluyla, kişi adları dahil özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların biçimi ve ambalajı gibi çizimle görülebilen veya benzer bir biçimde ifade edilebilen, baskı yoluyla çogaltılabilen her türlü işareti ifade eder (Peker, 2006, 16). Kent markası kavramı ise; kenti ve onun savunduğu olanakları diğer kentlerden ayıran hem rasyonel hem de duygusal nitelikteki, özgün inançlar kümesi ve bir kentin sahip olduğu kültürel, tarihsel, doğal ve toplumsal özellikleriyle bütünleştirerek ve diğer kentlerden ayırt etmek amacıyla kendine özgü bir işaretle destekleyerek yaşama geçirdiği bir gelişim- tanınma-imaj projesidir (Kaypak, 2013, 345). Alaş (2009) marka olmak ve marka kent olmak kavramları Dr. Öğr. Üyesi, Artvin Çoruh Üniversitesi Sanat ve Tasarım Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü.