_____________________________________________________________________________________ Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 7, Sayı: 96, Eylül 2019, s. 147-161 ISSN: 2148-2489 Doi Number: http://dx.doi.org/10. 29228/ASOS.36718 Yayın Geliş Tarihi / Article Arrival Date Yayınlanma Tarihi / The Publication Date 2.07.2019 29.09.2019 Doç. Dr. Adnan ALKAN Siirt Üniversitesi, Coğrafya ad_alkan@hotmail.com KÜLTÜREL VE EKOLOJİK BİR MİRAS: SİİRT BATTANİYESİ Öz Yüzyıllar boyunca sayısız medeniyete ev sahipliği yapan Anadolu, büyük bir kültür çeşitliliğine ve birçok geleneksel el sanatına sahiptir. Şüphesiz ki Anadolu’da en önemli el sanatlarından biri de dokumacılıktır. Anadolu’nun birçok kesiminde ta- rım ve hayvancılık faaliyetleri sonucunda şekillenen dokumacılık, en önemli maddi kültür öğeleri arasında yer almaktadır. Anadolu’daki geleneksel dokumacılık faali- yetlerinden biri de Siirt Battaniyesi üretimidir. Binlerce yıldır Siirt ve çevresinden geleneksel yöntemlerle üretilen Siirt Battaniyesi, Ankara Tiftik Keçisinden kırkıla- rak dokunmaktadır. Kesilen tiftikler kirman ile eğrildikten sonra, elde edilen iplik- ler, özel tezgâhlarda battaniye olarak dokunmaktadır. Dokunan battaniyeler çelik taraklarla vurularak tüylendirilip şekillendirilmektedir. Köklü bir geçmişe sahip olan Siirt Battaniyesi 1977 yılında tescil edilmiştir. Siirt Battaniyesi özellikle son yıllarda ekolojik ve yerel ürünlere olan yoğun talepten dolayı geniş bir pazar imkânına sahiptir. Bu çalışmanın temel amacı geçmişe kıyasla önemi azalmış olan en önemli el sanatlarından biri olan dokumacılığın ve bunun sonucunda ortaya çı- kan Siirt Battaniyesi’nin eski önemine kavuşmasını sağlamak ve sosyo-kültürel açıdan oldukça önemli olan bu maddi kültür öğesinin gelecek nesillere taşınmasına katkı sunmaktır. Çalışmada elde edilen bulgulara göre Siirt yöresinde Siirt Battani- yesi ve diğer geleneksel dokuma ürünleri üreten atölye sayısı yaklaşık 70 civarında olup, bu atölyelerde 100’e yakın kişi istihdam edilmektedir. Sonuç olarak Siirt yö- resinde usta çırak ilişkisiyle yapılan dokumacılık faaliyetleri ve battaniye üretimi, yeni nesillerin ilgi göstermemesi nedeniyle yok olma tehlikesi ile karşı karşıyadır. Ancak Siirt Battaniyesi’nin kültürel ve ekolojik bir ürün olarak son yıllarda tekrar-