46 Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi Cilt4/Sayı1 Research of Financial Economic and Social Studies (RFES) ARAŞTIRMA MAKALESİ ISSN : 2602 – 2486 DOI : 10.29106/fesa.500785 FİNANS TEORİSİ KAPSAMINDA KATILIM BANKACILIĞI ve YENİDEN YAPILANMA ÖNERİSİ PARTICIPATION BANKING IN THE FINANCE THEORY AND A SUGGESTION FOR RESTRUCTURING Mehmet Hasan EKEN * Nurettin ÖZTÜRK † ÖZET Katılım bankaları, İslami prensipler çerçevesinde faaliyette bulunan ve temelinde kar-zarar ortaklığı olan finansal kurumlardır. Türkiye’de katılım bankalarının, bankacılık sistemine göre daha hızlı büyüme sergiledikleri fakat yeterli düzeyde pazar payına ulaşamadıkları görülmektedir. Çalışmada, bu sorunun nedeni olarak mevcut katılım bankacılığı sisteminin finans teorisine ve risk-getiri dengesine uyumsuz olması şeklinde ortaya konulmaktadır.. Katılım bankacılığında sermaye sahiplerinin elde ettiği özkaynak karlılığı, mevduat bankalarına göre makul ölçülerdedir. Diğer taraftan katılma hesabı sahipleri ise mevduat bankası mudilerine kıyasla daha yüksek risk almakla beraber daha az getiri elde etmektedir. Mevcut durumdaki bu anomalinin düzeltilmesi için katılım bankalarının yasal ve kurgusal yapısının değiştirilmesi gerekmektedir. Yapılacak düzenlemelerle özkaynak karlılığı ile kar payı getirisinin yakınlaştırılması, hatta bu değerlerin mutlak olmasa bile birbirine eşit düzeyde olmasının sağlanması gerekmektedir. Çalışmada bu paralelde sistemin analizi ve eleştirisi yapılmakta, kavramlar farklı bir bakış açısı ile irdelenmekte ve yeniden yapılanma için bir model önerisi sunulmaktadır. Bu bağlamda önerimiz, katılma hesaplarının açık uçlu fon olarak yeniden yapılandırılmasıdır. Anahtar Kelimeler: Katılım Bankacılığı, kar zarar ortaklığı, finans teorisi, risk-getiri. JEL Sınıflandırma Kodları: G11, G21, G32 ABSTRACT Participation banks are financial institutions that operate on the basis of Islamic principles and are profit-loss sharing institutions. It appears that the participation banks in Turkey have grown faster than the conventional banks but have not reached a sufficient market share. In this study, it is stated that as the reason of this problem the participation banking system is incompatible with the finance theory and risk-return balance. for adjustment this anomaly legal and fictional nature of the participation banks must be changed. The return on equity obtained by the capital owners in participation banking is reasonable compared to the deposit banks. On the other hand, the holders of the participation account have a higher risk than deposit bank depositors, but have less return. Even if these values are not absolute, it is necessary that return on equity and profit share is should be equally. In this study, the system is analyzed and criticized, and concepts are examined from a different point of view and a model proposal for restructuring is presented. In this context, our proposal is to restructure the participation accounts as a open-ended funds. Keywords: Islamic Banking, profit loss sharing, finance theory, risk-return. JEL Classification Numbers: G11, G21, G32 * Prof.Dr., Kırklareli Üniversitesi, Bankacılık ve Finans Bölümü Öğretim Üyesi mheken@ticaret.edu.tr † İstanbul Ticaret Üniversitesi, Bankacılık Bölümü Doktora Öğrencisi Nurettin.ozturk@istanbulticaret.edu.tr