99 Nikola Fabris i Maja Jandrić: JAVNI RADOVI: TEORIJSKE PRETPOSTAVKE I MOGUĆNOSTI ORGANIZOVANJA U CRNOJ GORI JAVNI RADOVI: TEORIJSKE PRETPOSTAVKE I MOGUĆNOSTI ORGANIZOVANJA U CRNOJ GORI Nikola Fabris, Ekonomski fakultet u Beogradu; CBCG Maja Jandrić, Ekonomski fakultet u Beogradu Apstrakt: Mnogi smatraju da u pogledu javnih radova nema nikakve sumnje o tome da se radi o zdravom i racionalnom vidu ekonomske politike. Međutim, istovreme- no se postavlja pitanje kako ove mjere podstiču ekonomski razvoj i da li dovode do produbljivanja makroekonomske neravnoteže. Takođe, treba biti svjestan činjenice da javni radovi ne mogu biti rješenje za posustalu privredu, tehnološki zastarjela preduzeća i masovno raširenu nezaposlenost. Oni mogu predstavljati samo ublaža- vanje ekonomske situacije. U radu se posebno analiziraju teorijske pretpostavke javnih radova, kao i iskustva razvijenih zemalja i zemalja u razvoju u organizaciji javnih radova. Polazeći od pomenutih zaključaka i karakteristika tržišta rada u Crnoj Gori, u radu se ispituje mogućnost organizacije javnih radova u Crnoj Gori. Preporuka je da bi pozitivne efekte mogla imati gradnja auto puteva. U radu se zaključuje da se eventualna organizacija javnih radova u Crnoj Gori ne može tretirati kao supstit reformama. Ključne riječi: Crna Gora, javni radovi, nezaposlenost, auto put. Abstract: It is believed by many that that public works are certainly a sound and rational form of economic policy. However, this begs a question how these measures foster economic development and whether they aggravate macroeconomic imbalan- ces. Additionally, one should be aware of the fact that public works cannot be the solution for an underdeveloped economy, companies with obsolete technology, and widespread employment. hey can only moderate the existing economic situation. he paper analyzes theoretical assumptions of public works, as well as the experien- ces of developed and developing countries regarding the organisation of public works. Starting from the conclusions and characteristics with regard to the labour market in Montenegro, the paper examines the possibility of the public works organisation in Montenegro. he recommendation is that positive efects could be generated by the construction of highways. he conclusion is that potential organisation of public works in Montenegro cannot be treated as a substitute for reforms. Key words: Montenegro, public works, unemployment, highway Jel clasiication: E62, H53, J21; Original scientiic paper; Recived: May 30, 2006 1. Uvod Javni radovi su na određeni način bili sa- stavni dio mjera ekonomske politike  još kod  Ukoliko u tom periodu opšte možemo i govoriti o post- ojanju ekonomske politike. starih antičkih civilizacija. Jačajem države i po- trebom da se unaprijedi poljoprivreda i tako obezbijede sigurniji i bogatiji izvori prihoda vladara došlo je do organizovanja obimnih iri- gacionih radova. Podizane su brane i nasipi za odbranu od poplava, kanali za navodnjavanje