6 th International Advanced Technologies Symposium (IATS’11), 16-18 May 2011, Elazığ, Turkey 262 Emprenye Yapılmış Ağaç Malzeme Üzerine Uygulanan Üstyüzey İşlemlerinin Isı İletkenliklerinin Belirlenmesi B. Uysal 1 , F. Yapıcı 1 , H. Şahin Kol 1 , C. Özcan 1 , R. Esen 1 , M. Korkmaz 1 1 Karabük Üniversitesi, Teknik Eğitim Fakültesi, Karabük, 78050, Türkiye Determination of thermal conductivity finished on impregnated wood material Abstract—The objective of this research was to investigate the effects of impregnation materials and finished on the thermal conductivity of ash wood. Ammonium sulfate, borax, boric acid, zinc chloride, diammonium phosphate, and sodium silicate as impregnation chemicals and polyurethane, cellulosic, synthetic, acid born and cellulosic, synthetic, industrial paints as finishes were used. The wood materials were impregnated by using the vacuum-pressure method. Consequently, impregnated with boric acid, finished with industrial paint in wood can be used as a material according to the use of area and its purpose where the thermal conductivity is required. Impregnated with borax, finished with cellulosic varnish in wood can be used as a material according to the use of area and its purpose where the insulation is required. Keyword —Thermal Conductivity, Ash, Varnish, Paint I. GİRİŞ İnsan yaşamı ve kültürünün gelişme sürecinde uzun ve mükemmel bir tarihe sahip olan ağaç malzeme; yapılarda taşıyıcı eleman, dış cephe kaplaması, döşeme ve çatı malzemeleri olarak kullanıldığı gibi, endüstriyel konstrüksiyonlar da köprü, iskele ve daha pek çok alanda da yoğun olarak kullanılmaktadır [1]. Dünya üzerindeki enerji kaynaklarının hızla tükenmesi üzerine gelişmiş ülkeler başta olmak üzere tüm ülkeler enerji ihtiyaçlarını kontrol altına alma ve enerjiyi etkin kullanma yöntemleri geliştirmişlerdir. Söz konusu bu enerjinin; etkin kullanılması, ısı yalıtımı ile sağlanabilir. Özellikle binanın iç ortamını dış ortamdan ayıran yapı elemanlarını kapsar. Isı iletkenliği, ısı transfer hızının belirlenmesinde önemli bir faktör olmasının yanında kurut ma modellerinin geliştirilmesinde, tutkal sertleşme hızının belirlenmesi gibi endüstriyel işlemlerde ve materyalin yalıtkanlık kabiliyetinin tahmin edilmesinde kullanılır [2,3]. Bu çalışmanın amacı, Amonyum sülfat, Boraks, Borik asit, Çinko klorür, diamonyum fosfat ve sodyum silikat ile emprenye edilmiş, farklı vernikler (poliüretan, selülozik, sentetik, cam cila) ve farklı boyalarla (selülozik, sentetik, endüstriyel) üstyüzey işlemleri yapılmış ağaç malzemelerin ısı iletkenliklerinin belirlenmesidir. I. MATERYAL VE METOD A. Ağaç Malzeme Yapılan çalışmada, ağaç malzeme olarak; Dişbudak (Fraxinus excelsior L.) odunu kullanılmıştır. Deneylerde kullanılan ağaç malzeme, piyasadan “Rasgele Seçim” yöntemi ile temin edilmiştir. Temin edilen ağaç malzemeler, hava kurusu hale gelinceye kadar kurutulmuştur. Daha sonra yapılacak olan deneylere göre ağaç malzemelerden kaba kesim yapılmıştır. Harmanlama işlemi kontrol grubunu ve diğer grupları temsil edecek şekilde yapılmıştır. Ağaç malzemenin budaksız, reçinesiz, büyüme kusurları bulunmayan, sağlam, düzgün lifli ve diri odun kısmı olmasına dikkat edilmiştir. Örneklerin hazırlanma işlemi Karabük Üniversitesi Safranbolu Meslek Yüksekokulu Uygulama Atölyesi, Ahşap Kültürünü Araştırma ve Uygulama Merkezi gerçekleştirilmiştir. II. EMPRENYE MADDESİ Amonyum sülfat, boraks, borik asit, çinko klorür, diamonyum fosfat ve sodyum silikat kullanılmıştır. Kullanılan bu malzemeler yangın geciktirici özelliktedirler. Emprenye maddeleri ile ilgili özellikler Tablo 1.’de gösterilmiştir. A. Vernikler ve Boya Materyalleri Çalışma üst yüzey malzemesi olarak sentetik vernik, poliüretan vernik, cam cila, selülozik vernik [4,5] ve sentetik boya, endüstriyel boya, selülozik boya kullanılmıştır [6]. B. Deney Örneklerinin Hazırlanması Diri odundan kesilmiş olan numuneler iklimlendirme odasında 3 ay boyunca 20 ± 2°C ve65± 3% bağıl nemde sabit ağırlığa ulaşıncaya kadar klimatize edilmiştir. Emprenye için numuneler 20x50x100 mm boyutlarında hava kurusu taslaklar arasından kesilmiştir. Emprenye işlemi için, 710 mm-Hg’lik 15 dakikalık vakum periyodunun ardından, emprenye maddesi çözeltisi kazana verilmiş ve 60 dakika süre ile 3 bar basınç uygulanmıştır. Basınç uygulaması bittikten sonra, atmosfer basıncına dönülerek emprenye maddesi dışarı alınmıştır. Daha sonra 10 dakika süre ile 710 mm-Hg son vakum uygulanmıştır. Sonra örnekler emprenye kazanından alınmış ve ağırlıkları ölçülmüştür.