Turkiye Klinikleri J Ophthalmol 2018;27(1):1-7
1
Tiroid Oftalmopatisinde
Retroorbital Radyoterapi Sonuçlarımız
ÖZET Amaç: Tiroid oftalmopatisi nedeni ile retroorbital radyoterapi (RT) uygulanan hastaların klinik
özelliklerini ve tedavi sonuçlarını değerlendirmektir. Gereç ve Yöntemler: Ocak 1998-Şubat 2014 tarih-
leri arasında tiroid oftalmopatisi nedeni ile RT uygulanan 19 hastanın verileri geriye dönük olarak ince-
lendi. Dokuz ay ve üzeri izlem altında olan 15 hasta çalışmaya alındı. Radyoterapi, retroorbital bölgeye,
10 fraksiyonda toplam 20 Gray, bireysel orfit baş maskesi kullanılarak uygulandı. Hastalar, RT uygulan-
ması öncesi ile tedavi sonrasındaki izlemlerde klinik aktivite skoru, Hertel ölçümleri, göz hareketleri, dip-
lopi varlığı, immünsüpresif ilaç ve ilave tedavi gereksinimleri açısından değerlendirildi. İstatistiksel analiz
için Wilcoxon bağımlı değer analizi kullanıldı. Bulgular: Hastaların 8’i kadın, 7’si erkek idi. Ortalama yaş
49,6±12,5 (30-72) yıl, ortalama izlem süresi 26,5±13,2 (9-168) ay olarak saptandı. Radyoterapi, 14 hastada
her iki retroorbital bölgeye, bir hastada ise tek taraflı olmak üzere toplamda 29 göze uygulandı. Tedavi üç
hastada konvansiyonel, diğer hastalarda üç boyutlu konformal teknikle uygulandı. Sekiz hastaya RT ön-
cesi, yedi hastaya ise RT ile eş zamanlı steroid tedavisi verilmişti. Radyoterapi öncesi klinik aktivite skoru
ortalama 4,6±1,3 (3-7) iken, RT sonrası 3,6 ve 9. aylarda sırasıyla 2,7±1,1, 1,2±1,3 ve 0,2±0,4 saptandı (her
biri için p˂0,05). Tedavi öncesi Hertel ölçüm değerleri ortalama 23,4 mm iken, tedavi sonrası 9. ayda 21,7
mm saptandı (p˃0,05). Dört hastaya tarsorafi, kas geriletme cerrahisi, kas ve üst kapağa botoks enjeksiyonu
şeklinde ilave cerrahi uygulamalar tekli ve/veya kombine olarak yapıldı. Hiçbir hastada RT’ye bağlı de-
rece 3-4 yan etki saptanmadı. Sonuç: Tiroid oftalmopatisinin aktif döneminde retroorbital RT güvenli ve
etkili bir tedavi seçeneği olup ciddi yan etki oluşturmadan hastaların klinik aktivite skorlarında belirgin
düzelme sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Graves oftalmopatisi; radyoterapi
ABSTRACT Objective: To evaluate the clinical features and treatment results in patiens with thyroid oph-
thalmopathy treated with retroorbital radiotheraphy. Material and Methods: Medical records of 19 patients
who were treated with orbital radiotherapy because of thyroid-associated ophthalmopathy between Jan-
uary 1998-February 2014 were reviewed retrospectively. Fifteen patients who were followed-up 9 months
and more after the treatment were enrolled the study. Radiotherapy was delivered with personal orfit
head mask to the retro-orbital field in 10 fractions with the total dose of 20 Gray. Clinical activity score,
Hertel measurements, eye movements, diplopia, need for immunsupressive treatment and additional sur-
gery were evaluated. Wilcoxon dependent value analyses was used for statistical evaluation. Results: Eight
patients were female and seven were male. Mean age of the subjects was 49.6±12.5 years (30-72 years).
Mean follow-up period was 26.5±13.2 months (9-168 months). Radiotherapy was delivered to the bilat-
eral retro-orbital field in 14 patients and unilaterally in one patient. Three patients were treated with the
conventional radiotherapy technics and the others with conformal technics. Eight patients had steroid
medication before radiotherapy and 7 patients had concurrently. While the mean clinical activity score
was 4.6±1.3 (3-7) before radiotherapy, it was 2.7±1.1, 1.2±1.3 and 0.2±0.4 in 3
th
, 6
th
and 9
th
months after
retro-orbital RT application, respectively (p˂0.05 for each). The mean Hertel measurement value was 23.4
mm before treatment and 21.7 mm in 9
th
month after RT treatment (p ˃0.05). Four patients had further
mono and/or combined surgical requirement such as tarsoraphy, muscle ressession surgery, botox injec-
tion to the upper eyelid and muscle. None of the patients had grade 3-4 side effects associated with ra-
diotherapy. Conclusion: Orbital radiotheraphy is a safe and effective treatment option in the active period
of the thyroid ophthalmopathy and provides remarkable improvement in clinical activity scores without
any severe side effect.
Keywords: Graves ophthalmopathy; radiotherapy
Ziya AYHAN,
a
Nesrin AKTÜRK,
b
Okan ÖZDEMİR,
b
Aylin YAMAN,
a
Fadime AKMAN,
b
Barbaros AYDIN,
b
Meltem SÖYLEV BAJİN
a
a
Göz Hastalıkları AD,
b
Radyasyon Onkolojisi AD,
Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi,
İzmir
Received: 17.11.2016
Received in revised form: 06.03.2017
Accepted: 09.03.2017
Available online: 22.02.2018
Correspondence:
Ziya AYHAN
Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi,
Göz Hastalıkları AD, İzmir,
TÜRKİYE/TURKEY
zyayhan@yahoo.com
Copyright © 2018 by Türkiye Klinikleri
ORİJİNAL ARAŞTIRMA
10.5336/ophthal.2016-53929