VETERİNER CERRAHİ DERGİSİ Bir Holştayn İnekte Osteokondrom Olgusu (An osteochondroma case in a Holstein cow) KARABULUT, E. 1 , DURGUN, T. 2 1 Yard. Doç. Dr.; Fırat Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Cerrahi Anabilim Dalı, Elazığ 2 Doç. Dr.; Fırat Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Cerrahi Anabilim Dalı, Elazığ Veteriner Cerrahi Dergisi (2002), 8 (3-4), 69-72 ÖZET Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi Cerrahi Kliniği’ne getirilen Holştayn ırkı bir ineğin sağ karpal ekleminin üzerinde bulunan osteokondrom çalışmaya konu edildi. Tümör sert bir yapıya sahipti ve karpal eklemle sıkı sıkıya ilişkili değildi. Osteokondrom’un herhangi bir fonksiyon kaybına neden olmadığı görüldü. Tümörün total ekstirpasyonu amaçlandı. Hayvana xylazine preme- dikasyonundan sonra lokal infiltrasyon anestezisi yapıldı. Total olarak ekstripe edilen tümör % 10’luk formol içinde tespit edildi. Makroskopik ve mikroskopik muaye- nede tümörün osteokondrom olduğu saptandı. Operas- yondan on gün sonra kontrole getirilen hayvanda posto- peratif komplikasyona rastlanılmadı. Operasyondan son- ra geçen on aylık sürede nüks gözlenmedi. Sonuç olarak, bu olguda osteokondrom’un kemik doku ile ilişkili olmamasına ve hayvanda herhangi bir ağrıya neden olmamasına rağmen, osteokondrom’un osteo- sarkom’a dönüşme olasılığı göz önüne alınarak, ileride hayvanın hareketini engelliyeceği düşünülerek total eks- tirpasyon yapıldı. İyi huylu tümörlerin sağaltımında ve iyi huylu tümörün kötü huylu tümöre dönüşümünü önlemede total ektirpasyonun en radikal sağaltım olduğu kanısına varıldı. Anahtar Kelimeler: Osteokondrom, inek, tümör, ekstir- pasyon. SUMMARY A Holstein cow with an osteochondroma on right carpal joint that was submitted to the Surgery Clinic of Faculty of Veterinary Medicine, University of Fırat was subjected for the present study. The texture of the tumor was hard and attached loosely to the carpal joint seemingly not to cause any problem of function. Surgical extirpation of the tumor was aimed. Local infiltration anesthesia was made after a xylazine premedication. Fixation of totally extirpated tumor was made in 10% formaldehyde solution. Macroscopical and microscopical examination of the tumor revealed that it is an osteochondroma. The cow was brought for check ten days after the operation. It wasn’t saw complication post- operative. The osteochondroma wasn’t relapsed within ten months after the operation. Though the tumorous mass was not connected with bone and induced pain, it was surgically removed. Because osteochondroma can be transformed at osteosarcoma, can be prevented movement of the animal at future days. It was believed to be appropriate of surgical extirpation for prevent converted benign tumor to malign tumor and cured benign tumors. Keys Words: Osteochondroma, cow, tumor, extirpate. GİRİŞ Osteokondrom, kemiklerin üst kısmında endokondral kemikleşme ile oluşan benign bir tümördür. Başta atlar ve köpekler olmak üzere kedi, rat, tavşan, valapi ve aslanda görülmüştür (1-7, 10-17). Osteokondrom’lar soliter/tek ya da multipl/çok sayıda olurlar ve zamanla osteosarkom’a dönüşebilirler. Mul- tiple yapıda olan olgulara kedi, insan, at ve köpeklerde rastlanır. Multiple tümörlere diafizal aklazis, metafizal aklazis, herediter deforme kondroplazi, kemik-kıkırdak eksoztozları ve diskondroplazi gibi isimler de veril- mektedir (4, 8, 9). Osteokondrom’lar çoğunlukla endokondral kemiklerde fizeal ve subartiküler büyüme kıkırdaklarına yakın olarak gelişirler; kemiksel bir tabanı örten kıkırdak başlığı ile topuzu andırırlar. Başlangıçta kıkırdaktan oluşan kitleler giderek tabandan itibaren kemikleşmeye başlar. Kemik- leşmenin derecesi değişir, ancak tümörün üzerinde ince bir tabaka hyalin kıkırdak bulunur (8, 9). Atlarda, osteokondrom’un özellikle tibia ve radius’ta yoğunlaştığı daha az olarak ta burun kemiğinde rastla- nıldığı bildirilmiştir (1, 5, 14, 15, 16). Köpeklerde osteokondrom’a özellikle sırt omurlarında rastlanılmakla birlikte trakea’da da rastlanılmıştır (3, 4, 13). Kedilerde, tümörlerin erişkinlerde görüldüğü, sıklıkla kranial kemiklerde ve sırt omurlarında intramembranöz kemikleşme ile şekillendiği vurgulanmaktadır. Kediler- deki bazı tümörlerin kıkırdak malformasyonu olmadığı, diğer türlerde görülenlere benzemediği ve progressif büyüme özelliğinde olduğu bildirilmiştir (8, 9, 11). Hastalık oldukça yaygın biçimde, genç gelişen köpek- lerde multiple kıkırdaksal eksostozlar olarak teşhis edil- mektedir. Lezyon ya uzun kemiklere görünüm bozukluğu yapar ya da çevresindeki tendolar, sinirler, kan damarları veya diğer yumuşak dokular ile ilişkili olarak topallık, ağrı, parazis ve paraliz gibi semptomlara neden olur (10). Tümörün ekstirpasyonunda rutin maniplasyonların ya- nında, atlarda radius üzerindeki osteokondrom’ların uzaklaştırılması amacıyla artroskopik cerrahinin alter- natif bir girişim olduğu bildirilmiştir (15, 16). Hayvanlarda rastlanılan tümöral oluşumlar ile ilgili çok sayıda çalışma literatüre kazandırılmıştır. Bu olgunun mevcut literatürlere katkı sağlayacağı ve klinisyen mes- lektaşlarımıza yararlı olacağı kanısına varılarak yayın- lanması düşünüldü. OLGUNUN TANIMI F. Ü. Veteriner Fakültesi Cerrahi Kliniği’ne 31.01.2001 tarihinde getirilen (Protokol no: 2001-34 ) Holştayn ırkı 69