AYRILIKÇI HAREKETLERİN ULUSAL KURTULUŞ HAREKETİ STATÜSÜ KAZANMASI: HUKUKİ VE SİYASİ BOYUTLAR THE ACQUISITION OF NATIONAL LIBERATION MOVEMENT STATUS BY SECESSIONIST MOVEMENTS: LEGAL AND POLITICAL ASPECTS Ümmühan Elçin ERTUĞRUL * Tuğba SARIKAYA GÜLER ** Özet: XX. yüzyılın ikinci yarısında, uluslararası hukukun en ih- tilafı konularından birisi de ulusal kurtuluş hareketlerinin hukuki statüsü olmuştur. Bazı ayrılıkçı hareketlerin siyasal/diplomatik dış destek kazanmaları sonucunda ulusal kurtuluş hareketleri olarak tanınmaları, normatif çerçevenin revize edilmesi gerekliliğini ortaya çıkarmış ve sözleşmeler, protokoller ve çeşitli hükümetler arası ya da bölgesel organizasyonların kararlarıyla, muharip tarafar için belirli hak ve yükümlülükler ön görülmüştür. Fakat bu konuda ne belirle- nen hukuki ölçütler tam, kesin ve açıktır, ne merkez devletin silahlı çatışma halini ve kurtuluş hareketi katılımcılarının savaşan statüsünü tanıma zorunluluğu vardır, ne de savaş halinin tanınması durumunda doğacak olan yasal hakları garanti altına alan güçlü bir uluslararası yaptırım mekanizması bulunmaktadır. Uluslararası normatif rejimin zafiyetinden kaynaklanan bu durum sebebiyle, teorik normların et- kinlik düzeyi pratikte güç eksenli reel politikanın çizdiği gri sınırlarla belirlenmiş durumdadır. Anahtar Kelimeler: Uluslararası İnsancıl Hukuk, Ulusal Kurtu- luş Hareketleri, Self-Determinasyon, Devletin Egemenliği Doktrini, Terörizm Abstract: In the second half of 20th century, legal status of na- tional liberation movements has become one of the most debatable issues of international law. The recognition of some separationist movements as national liberation movements thanks to foreign political/diplomatic support revealed the necessity to overhaul cur- rent normative frame and some specific rights and obligations were ∗ Yrd. Doç. Dr., Kırıkkale Üniversitesi, İ.İ.B.F.,Uluslararası İlişkiler Bölümü, Ulusla- rarası Hukuk Anabilim Dalı, ueertugrul@hotmail.com ∗∗ Araş. Gör., Kırıkkale Üniversitesi, İ.İ.B.F., Uluslararası İlişkiler Bölümü, Uluslara- rası Hukuk Anabilim Dalı, tuba.srky@gmail.com