9.Ulusal Akustik Kongresi ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi, Ankara 26-27 Mayıs 2011 TARİHİ TÜRK HAMAMLARININ AKUSTİK NİTELİKLERİ: ÖZGÜN HALİ VE BUGÜNKÜ DURUMU Ayşe Tavukçuoğlu 1 , Asuman Aydın 1 , Mehmet Çalışkan 2 , 1 Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Mimarlık Bölümü, Ankara, Türkiye Tel: 312 210 62 20, e-posta: aysetavukcuoglu@yahoo.com 2 Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Makina Mühendisliği Bölümü, Ankara, Türkiye Tel: 312 210 25 72, e-posta: caliskan@metu.edu.tr ÖZET Tarihi Türk hamamlarının kendine özgü akustik niteliklerini keşfetmek ve sahip oldukları özgün niteliklerini koruyarak işlevlerinin devamını sağlamak için kapsamlı araştırmalara ihtiyaç vardır. Bu çalışma ile 15.yy Osmanlı dönemi yapısı olan Kadı Hamamı (Diyarbakır) ve Şengül Hamamı (Ankara)’nın özgün akustik nitelikleri tanımlanmış; son dönem onarımları ile birlikte ortaya çıkan akustik sorunları incelenmiştir. Hamam yapılarının, özgününde iyi tasarlanmış akustik niteliklere sahip olduğu anlaşılmıştır. Bu başarıda, ses yutma kapasitesi yüksek olan tarihi kireç sıvalarının kullanılması önemli rol oynamaktadr. Ses yutma özellikleri çok düşük olan çimento sıvaları ile yapılan bilinçsiz onarımlar sonucunda tarihi hamam yapıları, özgününde sahip oldukları iyi akustik niteliklerini kaybetmişlerdir. Anahtar Kelimeler: Tarihi Türk hamamları, tarihi kireç sıvaları, akustik benzetim, akustik parametreler, ses yutma katsayısı. ACOUSTICAL FEATURES OF HISTORICAL TURKISH BATHS: ORIGINAL AND AS-IS CASES ABSTRACT Comprehensive studies are needed to discover the original acoustical features of historical Turkish baths and to keep their functioning together with their inherent characteristics for long periods of time. The main concern of the study was the discovery of original acoustical features the Kadı Hamamı (Diyarbakır) and Şengül Hamamı (Ankara), two 15 th century historical baths belonging to the Ottoman period, and acoustical failures occurred in time due to the recent improper repairs. The historical baths had originally well-designed