P HILOSOPHICAL D ISCOURSES Prace Naukowe Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie 2019, t. I, s. 27–36 http://dx.doi.org/10.16926/pd.2019.01.02 Adam REGIEWICZ https://orcid.org/0000-0003-1367-7697 Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie Pamięć i przebaczenie. Dyskurs soteriologiczny a literatura Streszczenie W refleksji dotyczącej studiowania literatury często porównuje się dwie kategorie: pamięć i przebaczenie. Literatura, która aktywizuje pamięć, postrzegana jest jako narzędzie rozliczania przeszłości. W tej perspektywie przyjmuje stanowisko przeciwne do tego, które dotyczy przeba- czenia, co wymaga, aby „nie dochodzić zadośćuczynienia”. Korzystając z przykładu filmu opatrzo- nego tytułem The Tale, autor próbuje rozważyć konflikt między obowiązkiem pamiętania pisarza a chrześcijańskim apelem o wybaczenie. Jeśli literatura jest rezerwuarem pamięci, sam akt pisania oczyszcza i polega na pozostawieniu granic własnej egzystencji wobec innego człowieka, miano- wicie czytelnika. Sięganie poza granice własnego ego nie różni się od postawy przebaczenia, która wymaga sięgnięcia poza granice osobistego bólu. Słowa kluczowe: literatura, pamięć, blizna, opowieść, przebaczenie. 1 Film Jennifer Fox The Tale (Opowieść) przedstawia dość przejmującą histo- rię reporterki Jennifer. Bohaterka filmu, pięćdziesięcioletnia kobieta, ma ugrun- towaną pozycję w świecie zawodowym, jest znaną dziennikarką, poruszającą te- matykę humanitarną. Jej życie osobiste także wydaje się ustabil izowane – od wielu lat związana jest z Martinem, kamerzystą. W ten na pozór poukładany świat wdziera się zeszyt z opowiadaniem z czasów szkolnych, który podczas general- nych porządków znajduje matka. Spisana przez Jennifer, wówczas czternastolet- nią dziewczynkę, historia, doceniona przez nauczycielkę najwyższą oceną, opo- wiada o relacji dorosłego mężczyzny, trenera biegów z dojrzewającą nastolatką. Opowiadanie nie wzbudza podejrzeń, wygląda na zwykłą fantazję. Przedsta-