REVIEW ARTICLE
Eurasian J Bio Chem Sci, 3(1):65-69, 2020
https://doi.org/10.46239/ejbcs.639844
Eurasian Journal of
Biological and Chemical Sciences
Journal homepage: www.dergipark.org.tr/ejbcs
Abiyotik Strese Karşı Tohuma Manyetik Alan Uygulaması: Manyetoşartlandırma
Uğur Sevilmiş
1*
, Deniz Sevilmiş
2
, Mehmet Emin Bilgili
1
*1
Doğu Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü, Adana, Türkiye
2
Yağlı Tohumlar Araştırma Enstitüsü, Osmaniye, Türkiye
* Corresponding author : sevilmisugur@yahoo.com
Orcid No: https://orcid.org/0000-0003-3820-8387
Received : 30/10/2019
Accepted : 12/04/2020
Özet: Abiyotik stres faktörleri, tohum çimlenmesi ve erken fide büyümesi gibi bitki büyümesinin kritik aşamalarında tarımsal
üretim sistemlerine önemli etkiler yaparak verim üzerinde olumsuz etkiler yapmaktadır. Bu problemi çözmek için tohumlara ekim
öncesi uygulanan kimyasal ve fiziksel işlemler, tuzluluk ve kuraklık koşulları altında çimlenme hızını arttıran ve eşzamanlı çıkışı
sağlayan ümitvar bir tarımsal stres yönetim tekniği olarak hızla gelişim göstermektedir. Tohumlara uygulanan fiziksel
yöntemlerden biri olan manyetik alan uygulaması, stresli çevresel koşullara karşı tarımsal ürünlerin toleransını artıran bir uygulama
olarak son yıllarda öne çıkmaktadır. Uygulanan manyetik alan, tohumlarla etkileşime girmekte, metabolizmayı hızlandırmakta,
sonuçta çimlenme, birincil ve ikincil metabolitlerin aktivasyonu, enzim aktiviteleri, besin ve su alımını iyileştirmektedir. Sonuçta
manyetik alan uygulamaları sadece bitki büyüme ve gelişmesinin erken dönemlerinde değil tüm gelişim süreci boyunca bitkilere
olumlu etki etmektedir. Bu derlemede, bu konuda yapılmış uluslararası alandaki az sayıdaki çalışma biraraya getirilmiş ve
incelenmiştir.
Keywords: Manyetik alan, manyetoşartlandırma, tohum, abiyotik stres, çimlenme
Magnetic Field Application to Seeds Against Abiotic Stress: Magnetopriming
Abstract: Abiotic stress factors have important effects on agricultural production systems especially during critical stages of plant
growth such as seed germination and early seedling growth which have a reducing effect on yield. To solve this problem, chemical and
physical applications to the seeds before planting are rapidly developing solutions as a promising agricultural stress management
technique that increases the rate of germination and emergence under salinity and drought conditions. Magnetic field application, which
is one of the physical methods applied to the seeds, is becoming prominent in recent years that increases the tolerance of crops against
stressful environmental conditions. The applied magnetic field interacts with the seeds, accelerates metabolism, improves germination,
activate primary and secondary metabolites, enzyme activities and nutrient and water uptake. As a result, magnetic field applications
have positive effects on plants not only in the early stages of plant growth and development but also throughout the entire lifecycle of
crops. In this review, a limited number of international studies on this subject were clustered and analysed.
Anahtar Kelimeler: Magnetic field, magnetopriming, seed, abiotic stress, germination
© EJBCS. All rights reserved.
1. Giriş
Abiyotik stres faktörleri, küresel olarak, sürdürülebilir
tarımsal üretimin önünde büyük engel teşkil etmektedir.
Tohum çimlenmesi ve erken dönemde fide büyümesi, stres
koşullarında bitki büyümesinin en kritik aşamaları olarak
kabul edilmektedir (Anand, 2014). Bu stres faktörlerinden
biri olan toprak tuzlanması, kurak ve yarı kurak bölgelerde
tarımsal üretimde büyük bir problem teşkil etmektedir.
Tuzlu bölgelerde tuza dayanıklı türlerin veya çeşitlerin
tespiti ve kullanımının yanı sıra, tuz stresinin etkilerini
hafifletecek tohum uygulamalarının kullanılması, bu gibi
olumsuz koşullarda tarımsal üretimin sürdürülebilirliği için
umut verici bir çözümdür (Costa ve ark., 2018). Ekim
sonrası tuz stresine maruz kalacak bitki tohumlarına
kimyasal, biyolojik ve fiziksel şartlandırma işlemleri
başarıyla uygulanmaktadır. Bu uygulamalar, tohumun veya
bitkinin tuza maruz kaldıktan sonra daha hızlı ve uygun
tepki vermesini sağlayan fizyolojik ve moleküler yolakları
aktive edebilmektedirler (Costa ve ark., 2018). Tohuma
ekim öncesi yapılan şartlandırma uygulamaları, çimlenme
hızını arttıran ve böylece eşzamanlı çıkışı sağlayan ümit
verici bir tarımsal stres yönetim tekniği olarak oldukça
gelişim göstermeye başlamıştır. Tohumların sürme gücü,