TMMOB AFET SEMPOZYUMU 289 AFETLERE VE OLAĞANDIŞI OLAYLARA MÜDAHALEDE ENKAZ YÖNETİMİ Hikmet İskender 1 , Levent Trabzon 2 , Nihan Erdoğan 3 SUMMARY Big amounts of various debris quantities might be seen at emergencies and disasters. The management of this debris is an expertise area in disaster management. Taking this reality into consideration, it is aimed to create a different and deep perspective to the debris management for emergency and disaster managers at this study. As a method, a literature review has been done concerning the debris management planning, the debris management has been discussed in four phases of the debris management cycle and debris management planning has been explained. The study ends with the discussion explaining the importance of debris management planning and emphasizing the necessity of “Debris Management Master Plan” works in Turkey. ÖZET Olağan dışı olaylarda ve afetlerde çok çeşitli ve çok büyük miktarlarda enkazlar ortaya çıkabilmektedir. Bu enkazların yönetimi ise afet yönetimi içinde bir uzmanlık alanıdır. Bu gerçekten yola çıkarak, bu çalışmada enkaz yönetimi konusunda olağandışı olay ve afet yöneticileri için farklı ve derin bir bakış açısı yaratmak amaçlanmıştır. Yöntem olarak enkaz yönetimi planlamasıyla ilgili kaynak taraması yapılmış, enkaz yönetimi dört safhadan oluşan enkaz yönetimi döngüsü içinde genel hatlarıyla ele alınmış ve enkaz yönetimi planlama çalışmaları anlatılmıştır. Çalışma, enkaz yönetimi planlamasının önemini açıklayan ve Türkiye’de “Enkaz Yönetimi Master Planı” çalışmalarının gerekliliğini vurgulayan tartışma bölümü ile sonlanmaktadır. ENKAZ YÖNETİMİ Afetlerin sıklıklarının ve etkilerinin arttığı çeşitli kaynaklarca rapor edilmektedir [1]. Bu artış beraberinde enkaz sayısındaki artışı da getirmektedir. Ortaya çıkan enkazın yönetimi ise afet ve olağandışı olay yönetimi içinde başlı başına bir uzmanlık alanıdır. Çünkü enkaz yönetimi sadece afetlere/olağandışı olaylara müdahale safhasında değil, tüm safhalarda yer alan, tüm safhaları kapsayan kendi içinde bir döngüye sahiptir. Özellikle de afet ve olağandışı olay öncesinde enkaz yönetimine yönelik olarak yapılan 1 Dr. İTÜ, Afet Yönetim Merkezi Müdür Yardımcısı, Maslak-İstanbul 2 Doç. Dr., İTÜ, Afet Yönetim Merkezi Müdür Yardımcısı, Maslak-İstanbul 3 İTÜ, Afet Yönetimi Yüksek Lisans Programı, Maslak-İstanbul