187 | DÖRDÜNCÜ SANAYİ DEVRİMİ (ENDÜSTRİ 4.0) VE İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ 1 Altan BAŞARAN 2 Abstract The Fourth Industrial Revolution (Industry 4.0) refers to the value chains where the devices are in communication with each other in smart factories. It is stated that smart factories, autonomous decisions are made in virtual environments, which are copies of the physical world, and there will be systems operating under the control of computers in the physical environment. It is seen that the Fourth Industrial Revolution will make radical changes in the working life as well. Technological developments will cause many jobs to disappear. However, it will cause its unexpected new works to emerge today. Human resources management will play a key role in ensuring that employees adapt to changing conditions and the adaptation of organizations t o the industry 4.0 process. Keywords: Fourth Industrial Revolution, Human Resource Management, Industry 4.0 JEL Kodları : O14, O15, J24 İlk sanayi devrimi demiryollarının inşası ve buhar makinesinin devreye girmesiyle mekanik üretime öncülük ettiği bilinmektedir. 20. yüzyıl başlarında ivme kazanan ikinci sanayi devrimi elektriğin ve montaj hattının sağladığı destekle seri üretimi mümkün kılmıştır. Üçüncü sanayi devrimi ise 1960’larda başlamıştır. Yarı iletkenlerin, ana bilgisayarların, kişisel bilgisayarların ve internetin katalizörlüğünde geliştiği için bu dönem bilgisayar devrimi ya da dijital devrim olarak adlandırılmıştır (Schwab, 2017, s. 16). 2011 yılında Almanya’da Hannover Fuarında ilk kez gündeme gelen “Endüstri 4.0” kavramıyla yeni bir sanayi devriminin içerisinde bulunulduğu belirtilmektedir. Alman Ulusal Bilim ve Mühendislik Akademisi (Acatech) 2013 yılında yayınladığı raporla birlikte Dördüncü Sanayi Devrimi kuramsal çerçeveye oturtulmuştur (Acatech, 2013). Dördüncü Sanayi Devrimi (Endüstri 4.0) organizasyonların teknolojiye dayalı üretim süreçlerinde, “akıllı fabrikalarda” cihazların birbirleriyle iletişim halinde olduğu değer zincirlerini ifade etmektedir. Geleceğin akıllı fabrikaları, fiziksel dünyanın kopyası olan sanal ortamlarda âdemi merkezi kararların otonom olarak alındığı ve fiziksel ortamda bilgisayarlar kontrolünde uygulamaya geçilen yapılar olacağı düşünülmektedir. Akıllı fabrika kavramında, fiziksel nesnelerin dijital ortama dâhil edilmesi için eklenen çiplerle bilgi ağına sürekli olarak veri aktarımı sağlanmaktadır. Bunun sonucunda üretim sistemi dikey olarak organizasyon süreçleri ile yatay olarak da yaratılan değer zinciri ile bütünleşmektedir. Bu gelişmeler mal ve 1 Bu çalışma Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde Prof. Dr. Neslihan OKAKIN danışmanlığında yürütülen “Proje Bazlı Örgütlerde İnsan Kaynakları Yönetimi” başlıklı doktora tezinden üretilmiştir. 2 Arş. Gör., Marmara Üniversitesi İktisat Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü altan.basaran@marmara.edu.tr