EMEKveTOPLUM Geliş Tarihi-Received Date:06.02.2020 Kabul Tarihi-Accepted Date:15.08.2020 DOI: 10.31199/hakisderg.685831 HAK-İŞ Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi © Cilt:9 Yıl: 9 Sayı:23 (2020/1) ISSN: 2147-3668 E-ISSN: 2587 103X “TOPLUM 5.0”DA BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ İLE YAŞLI BAKIMI Sema Silkin Ün 1 1 ORCID ID: http://orcid.org/0000-0003-0538-1335 Öz “Sanayi 4.0” kategorisinde olan ileri derecede gelişmiş birçok ülke, yüksek oranda yaşlı nüfusa sahip olmanın bir sonucu olarak ciddi anlamda bakıma muhtaçlık sorununun etkisi altındadır. Buna bağlı olarak gelecek yıllarda Japonya başta olmak üzere hemen hemen bütün gelişmiş ül- keler, daha çok bakım elemanına ihtiyaç duyacaktır. “Toplum 5.0” oluşum sürecinde bu ülkelerin hastanelerindeki ve yaşlı bakım merkezlerindeki sayıca artacak olan bakıma muhtaç yaşlılara yö- nelik yatılı bakım sistemi, bilgi ve iletişim teknolojilerine bağlı olarak değişecektir. Diğer taraftan sağlık ve bakım sektöründe istihdam edilen bakım personeli arasında yaygınlaşmakta olan bilgi ve iletişim teknolojileri, sağlık sektöründeki istihdam yapısını, çalışma organizasyonunu ve şartla- rını değiştirecektir. Yaşlı bakımının gittikçe daha çok bir parçası haline gelecek bilgi ve iletişim teknolojileri, yardımcı teknolojiler ve robotların bakım kalitesini iyileştireceği düşünülmektedir. Bu makalede ilk olarak “dijitalleşme” ve “Toplum 5.0” kavramlarına kısaca yer verildikten sonra bilgi ve iletişim teknolojileri ile bu teknolojilerin yaşlı bakım elemanları ve bakıma muhtaç yaşlılar üze- rindeki sosyo kültürel ve etik etkileri incelenmiştir. Özellikle yapay zekâlı robotların, beden bakım ve temizliğin ötesinde manevi sosyal hizmetler ve bakım alanlarında da görev alabileceği konusu, kaygı ile ele alınmaktadır. En son olarak dijitalleşmenin sağlık/bakım sektörü üzerindeki olası et- kileri üzerinde bir değerlendirme yapılmaktadır. Anahtar Kelimeler: Toplum 5.0, dijitalleşme süreci, sağlık/bakım sektörü, yaşlı bakımı, bakım tek- nolojileri. Atıf için: Silkin-Ün, S. (2020). “Toplum 5.0”da bilgi ve iletişim teknolojileri ile yaşlı bakımı. HAK-İŞ Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi, 9(24), 313-330. 1 Doktora Öğrencisi, Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana- bilim Dalı, Sakarya/Türkiye E-posta: silkinsema@gmail.com