Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 4/8 Fall 2009 TÜRKÇE’DE ANLAM KARŞITLIĞI Burcu İlkay KARAMAN ÖZET Mikro düzeyde zıt anlam ilişkilerinin ele alındığı kapsam dışı ve zıt anlam ilişkileri (yatay ilişkiler) diye de tanımlanan anlam karşıtlığı, bir sözlükbirimin en az iki anlamının birbirine ters düşmesi sonucu ortaya çıkar. Bu güne değin araştırmalar Almanca ve İngilizce dillerindeki anlam karşıtlığı olgusu üzerine yoğunlaşmış ve bu olgunun bu iki dilden başka dillerde de varolması gerektiğini ortaya çıkarmıştır. Çünkü araştırmalar bu olgunun bütün doğal dillere has bir üniversal dilbilimsel özellik olduğuna işaret etmektedir. Böylece, beş türü olan anlam karşıtlığının Türkçe'de varolup olmadığını araştırmak ilginç olacaktır. Dolayısıyla, bu makalenin temel amacı Türkçe'de anlam karşıtlığı ve uygun örneklerle değişik türlerini araştırmak olacaktır. Anahtar Kelimeler: Sözcüksel Anlambilim, Sözcüksel Muğlaklık, Sözcükbilim, Sözlükbilim. CONTRONYMY IN TURKISH ABSTRACT Contronymy, which has often been described as paradigmatic sense-relations of opposition and exclusion (horizontal relations) at the micro-level, occurs when a minimum of two senses of a lexical unit contrast each other semantically. So far, studies have focussed on contronymy in German and English and have revealed that we may actually be dealing with a phenomenon which must be existing in many more languages as it seems that this is a universal linguistic feature of all Yrd.Doç.Dr., Dokuz Eylül Üniversitesi, Dilbilim, burcu.karaman@deu.edu.tr