POLJOPRIVREDNA TEHNIKA  Godina XXXVI Broj 4, decembar 2011. Strane: 67 - 76 Poljoprivredni fakultet Institut za poljoprivrednu tehniku UDK: 631.41:631.147 Pregledni rad Review paper UREĐENJE, KORIŠĆENJE I MERE ZAŠTITE POLJOPRIVREDNOG ZEMLJIŠTA OPŠTINE BOJNIK Mićo V. Oljača 1 *, Snežana I. Oljača 1 , Kosta Gligorević 1 , Miloš Pajić 1 , Miodrag Ralević 2 , Biserka Mitrović 2 1 Univerzitet u Beogradu, Poljoprivredni fakultet, Institut za poljoprivrednu tehniku, Beograd-Zemun 2 Univerzitet u Beogradu, Arhitektonski fakultet, Beograd Sažetak: Opština Bojnik se nalazi u Jablaničkom okrugu, na jugu Republike Srbije u podnožju planine Radan, u slivu Puste reke, u severozapadnom delu Leskovačke kotline. Najvažnija zemljišta (najveće površine) na teritoriji Opštine Bojnik, su različiti podtipovi gajnjača na jezerskim sedimentima. Na severoistoku teritorije Opštine pojavljuju se planinske crnice, a na krajnjem zapadnom (planinskom) delu opštine su dominantna smeđa podzolasta zemljišta. Osobine zemljišta i procesi degradacije su presudno uticali na stanje, korišćenje, i zaštitu zemljišta na prostoru opštine Bojnik, i to su presudne osobine terena ovog područja namenjenog poljoprivredi. Na teritoriji opštine Bojnik, izdvojeno je pet pravaca (načina) korišćenja zemljišta: 1. Korišćenje sa dominacijom poljoprivrednog zemljišta i učešćem šuma 2. Pretežno poljoprivredni pravac korišćenja zemljišta sa većim učešćem šuma 3. Šumski pravac korišćenja zemljišta sa većim učešćem poljoprivrednog zemljišta 4. Podjednako učešće poljoprivrednog i šumskog zemljišta 5. Podjednako učešće poljoprivrednog i neplodnog zemljišta Glavni uzroci i izvori štetnog uticaja na životnu sredinu, pa i zemljišta namenjenog poljoprivredi, na osnovu procene stanja na terenu, su: komunalne otpadne vode, infiltracione vode, nekontrolisano formiranje deponija i smetlišta, neregulisan sistem eksploatacije šuma ovog područja, i pojačana erozija. Ključne reči: Opština Bojnik, poljoprivredno zemljište, uređenje, načini korišćenja, zaštita, pojačana erozije * Kontakt autor: Mićo Oljača, Nemanjina 6, 11080 Beograd-Zemun, Srbija. E-mail: omico@agrif.bg.ac.rs Rad je integralni deo studije: Strategija razvoja planskog područja Opštine Bojnik, Prostorni plan jedinice lokalne samouprave Bojnik. Nacrt: Arhitektonski fakultet, Beograd i Poljoprivredni fakultet, Beograd-Zemun, 2011.