Besprekingsartikel Op de stoep bij de burger Bespreking van SCP-rapport Een beroep op de burger: minder verzorgingsstaat, meer eigen verantwoordelijkheid? Hans Boutellier 1 No state control! Enige jaren geleden fietste ik op vakantie in Schotland in de stromende regen langs een poster met de tekst: No state control! Social responsibility! Een verpletterende boodschap, gedrukt in koeienletters. Ik reed verder, maar de tekst bleef hangen – wie kon daar nu de afzender van zijn? Thuis tikte ik de vijf woorden in de zoekmachine en de boodschapper was snel gevonden: de Schotse conservatieve partij. Dat had ik niet verwacht. Ik had het meer in de links-anarchistische hoek gezocht. Vooral ‘no state control’ zette me op het verkeerde been. Ik realiseerde me dat ‘minder staat en meer gemeenschap’ zowel links als rechts kan zijn. En precies dat kenmerkt de huidige belangstelling voor de eigen verantwoordelijk- heid van burgers: iedereen is er een beetje voor! Het twintigste Sociaal en Cultureel-rapport Een beroep op de burger komt dus als geroepen. Eigen verantwoordelijkheid: je kunt geen beleids- nota meer openslaan of deze term en vergelijkbare begrippen als zelfred- zaamheid en burgerkracht spatten van de bladzijden. Maar waar heb- ben we het eigenlijk over? Hoe wordt het gerealiseerd en wat vindt de burger ervan? Dat zijn typische SCP-vragen, en dat bedoel ik in positieve zin. Want er wordt heel wat afgekletst over de eigen verantwoordelijk- heid van burgers, maar wat komt er in werkelijkheid nu van terecht? De redacteuren (Veldheer, Jonker, Van Noije en Vrooman) zijn in de behan- deling van die vragen niet over één nacht ijs gegaan. Zij bundelen twaalf domeinrapportages (van kinderopvang tot veiligheid en van opvoeding tot kunst) en bekijken concluderend voor 33 onderwerpen of de ‘eigen verantwoordelijkheid’ is toe- of afgenomen (hoofdstuk 14). Neemt het beroep op de burger toe?