Studia
Filmoznawcze
33
Wroc³aw 2012
Piotr Rudzki
Uniwersytet Wroc³awski
DZIECKO W TEATRZE — REKONESANS
Najpierw kilka słów wyjaśnienia co do tytułu, który mógłby sugerować, że przed-
miotem zainteresowania będą tutaj teatr tworzony przez dzieci, przedstawienia
przeznaczone dla dzieci lub walor edukacyjny sztuki teatru w procesie socjaliza-
cji najmłodszych widzów. Teksty dotyczące tej tematyki tworzą już pokaźny zbiór,
wspomnijmy tylko wydane w roku 2007 przez Centrum Sztuki Dziecka w Poznaniu
dwa tomy pokonferencyjne, w których znalazły się artykuły też tej problematyce
poświęcone
1
. O wiele bogatszy jeszcze jest korpus tekstów analizujący i interpre-
tujący obecność bohaterów dziecięcych w dramatach polskich od romantyzmu po
współczesność: od Józia i Rózi (Dziady. Część II Adama Mickiewicza), Dzieci
Księdza (Dziady. Część IV Mickiewicza), Orcia (Nie-Boska komedia Zygmunta
Krasińskiego), Isi (Wesele Stanisława Wyspiańskiego), przez Hesię i Melę (Moral-
ność pani Dulskiej Gabrieli Zapolskiej), Zosię i Amelkę (W małym dworku Stanisła-
wa Ignacego Witkiewicza), Świntusię Macabrescu (Gyubal Wahazar Witkiewicza),
Tadzia (Kurka Wodna Witkiewicza), po Kasię, Wojtka, Piotrka (Łucja i jej dzieci
Marka Pruchniewskiego), Żarówę, Żelazka, Szczyla i Kabla (Od dziś będziemy do-
brzy Pawła Sali) czy Małą Metalową Dziewczynkę (Między nami dobrze jest Doro-
ty Masłowskiej), by wymienić tylko kilkanaścioro z nich.
Większego zainteresowania ― jak do tej pory ― nie wzbudziła obecność dzie-
cka w świecie przedstawiającym teatru. Zasadniczym powodem takiego stanu rze-
czy ― jak można przypuszczać ― była niemal powszechna praktyka obsadzania
w teatrze w rolach dzieci dorosłych aktorów. Nieliczne wyjątki tylko potwierdza-
ły tę regułę, która nie obowiązywała ze zrozumiałych względów w kinie. Trudno
wyobrazić sobie dorosłego aktora zamiast Jackie Coogana w Brzdącu w reżyserii
1
Dziecko i teatr w przestrzeni kultury, t. 1. Teatr w świecie; t. 2. Świat w teatrze, red. M. Karasińska,
G. Leszczyński, Poznań 2007.
Studia Filmoznawcze 33, 2012
© for this edition by CNS