Paweł Ulman, Praca człowieka i godne jej wynagradzanie w świetle encykliki Centesimus annus, [w:] Polityka społeczna wobec „rzeczy nowych”. 25-lecie encykliki Centesimus annus św. Jana Pawła II, red. Jan Mazur, Kraków 2016, s. 299–310. DOI: http://dx.doi.org/10.15633/97883743852061.17 Paweł Ulman Praca człowieka i godne jej wynagradzanie w świetle encykliki Centesimus annus Wstęp Praca jest jedną z podstawowych aktywności człowieka. Podejmuje on ce- lowe działania zmierzające ku przekształceniu dóbr przyrody i przysto- sowaniu ich do zaspokojenia potrzeb ludzkich po to, aby wzbogacać – w szeroko rozumianym tego słowa znaczeniu – siebie i innych ludzi. Praca człowieka żyjącego w społeczeństwie oprócz indywidualnych korzyści mu przynoszących pozwala na utrzymanie kontaktu ze społeczeństwem przez wykonywanie czynności pożytecznych dla rozwoju wspólnoty. Praca ludzka ma wielowymiarowy charakter. Można na nią spojrzeć od strony filozoficznej, psychologicznej, fizjologicznej, ekonomicznej, pedagogicznej oraz społecznej. Praca jest wartością, z której wypływają inne wartości, jest ona również potrzebą człowieka i warunkiem jego rozwoju. Stanowi podstawowe źródło utrzymania człowieka i warunkuje rozwój społeczno-gospodar- czy danego kraju. Jest ona jednym z najlepszych sposobów wychowania, kiedy to człowiek, wykonując pracę, nieustannie rozwija się i kształtuje swój stosunek do pracy, sposób jej traktowania, wykonywania i przeży- wania. I wreszcie praca daje człowiekowi możliwość kontaktu ze społe- czeństwem, działania na rzecz jego rozwoju i dobrobytu, poczucia bycia potrzebnym innym w rozumieniu służby drugiemu człowiekowi. Nie można mieć więc wątpliwości, że praca człowieka jest kluczowa dla jego wszechstronnego rozwoju oraz rozwoju społeczeństwa. Jednak czło- wiek i jego praca mogą być wykorzystywani w taki sposób, że będzie ona prowadzić do destrukcji jego osobowości i poczucia niesprawiedliwości, a więc nie przyniesie tych dobrych owoców, o których wspomniano