YYÜ TAR BİL DERG (YYU J AGR SCI) 2017, 27(2): 259-267 259 Geliş Tarihi (Received): 22.04.2017 Kabul Tarihi (Accepted): 10.06.2017 Araştırma Makalesi/Research Article (Original Paper) Erzurum Meralarında Yetiştirilen Morkaraman, MorkaramanXAkkaraman ve RomanovXMorkaraman (F1) Melezi Kuzuların Bazı Büyüme Özellikleri Sinan KOPUZLU 1* , Erdoğan SEZGİN 2 1 Atatürk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, Erzurum, Türkiye 2 Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Erzurum, Türkiye * e-posta:skopuzlu@atauni.edu.tr; Tel:+90 (442) 231 25 67 / (505) 819 78 13; +90 (442) 231 58 78 Özet: Bu çalışma, Erzurum ilinde yetiştirilen Morkaraman, MorkaramanXAkkaraman ve RomanovXMorkaraman (F1) melezi kuzularla yürütülmüştür. Büyüme özelliği olarak ele alınan doğum ağırlığı, mera başı canlı ağırlığı, mera sonu canlı ağırlığı, mera başı günlük canlı ağırlık artışı, mera sonu günlük canlı ağırlık artışı ve mera dönemi günlük canlı ağırlık artışı genel ortalamaları Morkaraman, MorkaramanXAkkaraman ve RomanovXMorkaraman (F1) melezi kuzularında sırasıyla 3.97 kg, 21.63 kg, 39.45 kg, 230.3 g, 226.2 ve 216.0 g; 3.87 kg, 19.81 kg, 37.55 kg, 223.7 g, 218.0 ve 184.3 g; 3.47 kg, 18.90 kg, 37.61kg, 222.8 g, 219.4 ve 209.2 g olarak belirlenmiştir. Mera sonu canlı ağırlık ve mera dönemi günlük canlı ağırlık artışına yılın, ana yaşının, cinsiyetin, doğum tipinin ve genotipin etkisi, mera başı günlük canlı ağırlık artışı üzerine cinsiyetin ve genotipin etkisi ve mera sonu günlük canlı ağırlık artışına ise cinsiyetin etkisi önemsiz bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Büyüme, Canlı ağırlık, Canlı ağırlık artışı, Kuzu, Morkaraman Some Growth Characteristics of Morkaraman, Morkaraman X Akkaraman and Romanov X Morkaraman (F1) Crossbred Lambs Breeding in The Erzurum Pasture Abstract: This study was carried out with Morkaraman, MorkaramanXAkkaraman and RomanovXMorkaraman (F1) crossbreed lambs grown in the province of Erzurum. The general averages of birth weight, live weight in the beginning of pasture period, live weight in the end of pasture period, daily live weight gain in the beginning of pasture period, daily live weight gain in the end of pasture period and daily live weight gain in pasture period and for Morkaraman, MorkaramanXAkkaraman and RomanovXMorkaraman (F1) crossbreed lambs were found 3.97 kg, 21.63 kg, 39.45 kg, 230.3 g 226.2g and 216.0 g; 3.87 kg, 19.81 kg, 37.55 kg, 223.7 g, 218.0 g and 184.3 g; 3.47 kg, 18.90 kg, 37.61kg, 222.8 g, 219.4 g and 209.2 g, respectively. The effects of the year, the age of dam, sex, birth type and genotype on live weight in the end of pasture period and daily live weight gain in pasture period, the effects of sex and genotype on daily live weight gain in the beginning of pasture period and the effect of sex on daily live weight gain in the end of pasture period were insignificant. Keywords: Growth, Live weight, Live weight gain, Lamb, Morkaraman Giriş Hayvancılık, tarım sektörü içerisinde en yüksek artı değeri yaratan üretim kollarından biridir. Hayvancılık sektörü üreticiden tüketiciye kadar geniş bir sosyolojik ve kültürel yapıyı etkileyerek makro ve mikro ekonomik yapıda önemli bir yer alır. Ayrıca bu sektörün ilişkili olduğu bütün alt sektörlerle az veya çok ölçüde bağlantıları da söz konusudur. Hayvancılık içerisinde bu bağlamda koyun yetiştiriciliğinin hem ülkemiz hem de Erzurum için önemli bir yeri vardır. Erzurum ili 25.330.00 dekar yüz ölçümü ile Türkiye’de dördüncü sırada yer almakta ve mevcut arazilerinin %62,8’i çayır-mer’a olarak kullanılmaktadır (Anonim 2014; TÜİK 2015a; TÜİK 2015b). İlde bulunan