Cukurova Medical Journal Tıbbi Deneylerde Hayvan Kullanımı Üzerine Kısa Bir Değerlendirme A Brief Review of Animal Use in Medical Research Oya Ögenler Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalı, MERSİN Cukurova Medical Journal 2015;40(4):637-641. ABSTRACT Humans have lived with animals. There are many ethical theories about the ethics of humans relationships with animals. This relationship has changed in today. Attitudes toward animals vary along a spectrum, not just in terms of their use in research, but in general. Use of animals in experiments is a special issue of medical ethics. Goal of this paper is to discuss about values of animal life in the medical experiments on animals. Key words: Animal ethics, medical ethics, use of animal. ÖZET Tarih boyunca insanla hayvan arasındaki ayrılmaz birliktelik teknoloji ve bilim sayesinde değişim göstermektedir. Dünya ve ülkemizdeki birçok literatürde insanın hayvan ile ilişkisinin nasıl olacağına dair farklı görüşler mevcuttur. Literatürün seslendiği kitleye göre içerik değişmekte; insanın deneylerde kullanılan hayvana karşı nasıl tutum ve davranışta bulunacağından, kullanılan hayvanların özelliklerine, refahlarına, haklarına kadar değişen konularda olmaktadır. Bu konulardan deneylerde hayvan kullanımı özellikle biyoetiğin ilgi alanına girmektedir. Tıbbi deney sırasında hayvanın maruz kaldığı eylemler ve hayatının sonlanması etik açıdan irdelenmesi gereken bir durumdur.Yazının amacı bilim insanlarının, araştırmalarda kullandıkları hayvanın hayatının değeri olduğuna dikkatini çekmektir. Anahtar kelimeler: Hayvan etiği, Tıbbi etik, hayvan kullanımı İnsanlar ve hayvanlar farklı biçimlerde şekillenen ilişkilerle birlikte yaşamaktadır. Kuramsal etik çalışmalarına göre insan hayvan arasındaki ilişki bilimin ve teknolojinin gelişimiyle birlikte her geçen gün değişmiştir. Bilim ve teknoloji insanın toplumsal yaşamını değiştirirken bireysel veya toplumsal olarak ilişki içinde olduğu öznelere farklı tutum ve davranışlarda bulunmasına neden olmuştur. Sağlıkla ilgili teknolojiden en fazla etkilenen ve/veya etkilenme potansiyeli olan alanlardan biri tıbbi araştırmalardır. Dolayısıyla tıbbi araştırmalarda deneylerde hayvan kullanımı söz konusu olduğu anda hayvanın özellikleri, refahı, hakkı araştırmayı yapan kişinin önceliklerinden birisi olması gerekmektedir. Bu nedenle özellikle biyoetiğin özel bir konusu haline gelen deneylerde hayvan kullanımı bu yazının konusu olarak seçilmiştir 1,2,3 . Bu çalışmanın amacı, araştırma ve eğitim amacıyla yürütülen tıbbi deneylerde kullanılan hayvanların hayatının değerine dikkat çekmektir. İnsan hayatının değeri hakkında birçok tıbbi kuramsal çalışma vardır. Ancak deneylerde hayvan kullananların hayvanın hayatının değeri hakkında düşüncelerine dair kuramsal çalışmalara ne yazık ki çok fazla rastlanılmamaktadır 3 . Bu yazı Derleme / Review Article 637