1 Smukwowate (Scoliidae), podwijkowate (Tiphiidae), żronkowate (Mutillidae), wdzieraczkowate (Myrmosidae) i wysmugowate (Sapygidae) (Hymenoptera: Aculeata) powiatu pleszewskiego (Nizina Wielkopolsko-Kujawska) http://doi.org/10.5281/zenodo.5613807 Jacek Wendzonka 1 , Przemysław Żurawlew 2 1 Zbiory Przyrodnicze, Wydział Biologii, Uniwersytet im. A. Mickiewicza w Poznaniu, ul. Uniwersytetu Poznańskiego 6, 61–614 Poznań, Polska, email: setauron@gmail.com, ORCID 0000-0001-9480-0997 2 Projekt Orthoptera Polski, Żbiki 45, 63–304 Czermin, Polska, email: grusleon@gmail.com, ORCID 0000-0001-8043-7883 ABSTRACT. Scoliid wasps (Scoliidae), tiphiid wasps (Tiphiidae), velvet ants (Mutillidae), myrmosid wasps (Myrmosidae) and sapygid wasps (Sapygidae) (Hymenoptera: Aculeata) of Pleszew county (Nizina Wielkopolsko–Kujawska). The paper presents the fauna of Tiphiid wasps (Tiphiidae), scoliid wasps (Scoliidae), velvet ants (Mutillidae), myrmosid wasps (Myrmosidae) and sapygid wasps (Sapygidae) of the Pleszew County. During the study 10 species were found (52% of polish fauna). Sapyga similis (Fabricius, 1793) are recorded as rare and not frequent species for the Wielkopolsko–Kujawska Lowland. KEY WORDS: Tiphiidae, Scoliidae, Mutillidae, Myrmosidae, Sapygidae, wasps, Pleszew County, Wielkopolsko–Kujawska Lowland, Poland, faunistics. WSTĘP W tradycyjnym ujeciu nadrodziny Vespoidea wyróżniano grupę taksonów określanych jako “Scolioidea”, która obejmowała następujące rodziny: smukwowate (Scoliidae), podwijkowate (Tiphiidae), żronkowate (Mutillidae), wdzieraczkowate (Myrmosidae) i wysmugowate (Sapygidae), przy czym Myrmosidae były najczęściej włączane do Mutillidae (lelej 2002, por. Puławski 1963). Ostatnie dwudziestolecie przyniosło szereg zmian w systematyce Vespoidea i grup pokrewnych, głównie dzięki wykorzystaniu technik genetycznych. Wyniki analiz genetycznych, morfologicznych i łączonych doprowadziły do rozbicia nadrodziny Vespoidea na szereg równorzędnych nadrodzin. Do najważniejszych zmian (tutaj tylko dotyczących fauny krajowej) trzeba zaliczyć przesunięcia w obrębie starych nadrodzin i utworzenie nowych: Vespoidea (z rodziną Vespidae), Scolioidea (Scoliidae), Tiphioidea (Tiphiidae) oraz Pompiloidea (Mutillidae, Myrmosidae, Pompilidae i Sapygidae) (Branstetter et al. 2017, Johnson et al. 2013, Peters et al. 2017, Pilgrim et al. 2008). Uzyskane wyniki dotyczące flogenezy wskazują na bliższe pokrewieństwo Scolioidea do Formicoidea i Apoidea, niż do Pompiloidea i Vespoidea. Tym samym, utrzymanie tradycyjnego podziału nadrodziny Scolioidea nie ma podstaw. Nizina Wielkopolsko–Kujawska, w porównaniu do innych regionów zoogeografcznych w Polsce, należy do dobrze zbadanych obszarów pod względem rozpoznania zróżnicowania gatunkowego omawianych rodzin, aczkolwiek Acta entomologica silesiana Vol. 29: (online 023): 1–5 ISSN 1230-7777, ISSN 2353-1703 (online) Bytom, October 29, 2021