MONDROS MÜTAREKESİ’NİN 19. MADDESİNİN UYGULANMA SÜRECİ: ALMAN VE AVUSTURYA- MACARİSTAN VATANDAŞLARININ ÜLKELERİNE GÖNDERİLMELERİ Safa Furkan Karacakaya * Giriş Osmanlı Devleti yöneticileri Birinci Dünya savaşı başlangıcında kendi toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığını korumak amacıyla devletin bir müttefike ihtiyacı olduğunun bilincinde olarak öncelikle İtilaf Devletleri nezdinde teşebbüste bulunmuşlardır. Sonuçsuz kalan bu teşebbüslerin ardından Osmanlı Devleti yönünü Almanya’ya çevirmiştir. 2 2 Ağustos 1914’te Almanya ile gizli anlaşma imzalanmasıyla birlikte Osmanlı Devleti’nin savaştaki pozisyonu belli olmuştur. Almanya’nın müttefiki olarak savaşa giren Osmanlı Devleti, birçok cephede savaşmış, hem müttefiklerine yardım etmiş hem de kendi topraklarını korumak için birbirinden çok uzak cephelerde mücadele vermiştir. 1918 yılı Ekim ayına gelindiğinde ise savaş yorgunu olan Osmanlı Devleti’nin Güney Cephesi de İngiltere tarafından aşılmış, Suriye ve Irak’ın büyük bölümü dahil bir çok toprak parçası elden çıkmıştı. Osmanlı Devleti’nin müttefiki olan Bulgaristan’ın da yenilgiyi kabul ederek savaştan çekilmesinin ardından, savaşı sürdürmek için gerekli malzemelerin geldiği Almanya ile kara bağlantısı kesilen Osmanlı Devleti de ateşkes istemek zorunda kalmıştır. Bunun sonucunda Mondros’ta bir mütareke imzalanmış ve Osmanlı Devleti savaştan çekilmiştir. * İstanbul Üniversitesi (furkankaracakaya@gmail.com) 2 Ali Kaşıyuğun, Osmanlı Devleti’nin Birinci Dünya Savaşı’na Girişi, Yeditepe Yayınevi, İstanbul 2015, s. 604.