ESERLERDE KORUMANIN (KONSERVASYONUN) VE KONSERVASYONU Serkan * r i THE HISTORY OF CONSER VA TION IN WRITTEN WORKS AND WORKS CONSERVASYON OF BOOKS IN TURKEY Af ter the discovery of writing, the hard work of presenjing documents ond vorious art forms, and the \York of book /Jegan ro leave their produet thar \Yere in same kiru/ box and bagfor new genarotion.. BUl in tnlth, on the subjec/ of docUlnent ond the org(mized work oecurred hecouse of the Vatican Church Library's Cardinal Franz Ehrle, the 19th cemur)'. Beginning with the 20th century however, in orda ro establish precau- tionary meosures of book conservarion, scientists began doing 0/1 subjects air poilulion, effects of acid and impure in paper, of paper, inseet andflmgus destruclion, fwnigalion's e.Jfeets on paper, climate, and other environmental condl/ions. In Turkey, book and documem core and reslOration began ar the senliL'es of the Suleymaniye Librar),. in the years herween 1955-1960, the help govemmeni, in the SI4leymeniye Cornplex o "resloranon workshop" was estab- lished. Later, in Konya Regional Library of Manuscript.;, preparalirJlts were mode lo open a docUln.ent restoranan cenler, bur hecause of dijJiculties and complainls concemil1g lhe nU/chines (Ine! equiping necessary to make the facility ready for service Culture Minisn) was to provide, the opening never occurred. the Prime Govemmental A.rchives however, in 1976, began restoration work w limi/ed lvithOfJI the needed supplies and and one employee. 111 recent times however, new laws and investments have providedfor a new restorotion unif. L Anahtar Kelimeler: restorasyon, elyazm.alan Key WQrds .·Conservation, manuscripts ...J Koruma insan medeniyeti kadar eskiye dayanan bir Bir bLitlin yaratlklarda ortak olan kendini koruma içgüdüsün- den söylenebilir. icat etmesinden sonra. yüzeyine len materyaller giinlük içine bu sayede bilgi ve bir ve Fakat büyük yüzeyine temel araç olan ve günlük girmesiyle M.S 2. Çin'de bulu- nan ve ucuz, esnek ve hafif sadece bir sarmak için gerçek mana- da için ise 8.-9. Asya'ya gelen Müslüman sayesinde Araplar Asyahlardan üretimini kendi topraklannda da Avrupa'ya yani ve oradan da tüm Avrupa'ya lO. yüzytldan sonra Arap ve 12. sonra Avrupa'da girmesiyle çok miktarda ve daha fazla elle ve hcr biri sanat eseri kitaplar üretilmeye Zaman içerisinde de gittikçe artan temelli bu h materyallerin talu'ip olmaya ve bu problemleri engellemek veya durdunnak için çareler aranmaya . Bu çareler kitap na kokulu çiçekler ve yapraklann böeeklere için selvi ve sedir ve safl'an ile par- kutulara gibi tcknikler uygulan- Bunlardan kUfur, karanfil ve oknliptüs misk otu, vb bitiksel kökenli böeek öldürüeülerde kul- Aynea Arap e1yazmalannda içine böeeklere için dua da bilin- mektedir.' eserlerin konusunda ilk restoratörlerin genellikle atölyelerinde yalmz ve bulduk- Ian yeni olarak da bir gerçektir ve bu genclliklede bulan beraber yok 19. ise uygulanan yöntemle ortaya Özellikle 1829 Murray bu konu üzerine ve tahrip imalat beyazlatma ve kötü hammadde kul- • Dokuz Eylül GüZeL Geleneksel EI Bölümü Y<tedik I-BLOOM M. Tarihi ve Dünya.\1l1a Etkisi. \"1': Ziilill KrUç. ,.34-35, 2003,: ÖCAL Evrimi, s.76, TürlOye Banka" Tisa -1971. 2-BLOOM M. KATHPAUA. Yash Pul; Korunma" ve çev: Nihai SOMER, T.c. Devlet Genel so Cumluuiyet Aniivi Dauesi No:6, Anlaua - Lm 3-KAn-n)A!JA..Yash Pal:a.g.e.. s.XXXV Dergisi 7