Hayvansal Üretim 56(2): 1-7, 2015 1 Araştırma Organik Etlik Piliç Karma Yemlerine İlave Edilen Yonca Ununun Performans ve Kan Değerleri Üzerine Etkileri* Kağan Tan 1 , Figen Kırkpınar 2 1 Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü, Çayır, Mera ve Yem Bitkileri Daire Başkanlığı, Ankara 2 Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü, Bornova-İzmir e-posta: kagan.tan@tarim.gov.tr; Tel. +90 (533) 433 1876; Faks: +90 (312) 258 8378 Özet Bu çalışma organik yonca ununun yavaş gelişen organik etlik piliçlerin karma yemlerinde kullanılmasının canlı ağırlık, canlı ağırlık artışı, yem tüketimi, yemden yararlanma ve kan değerleri üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmad a, toplam 225 adet günlük yaşta erkek ve dişi karışık cinsiyette Red JA ırkı broyler civciv kullanılmıştır. Civcivler canlı ağırlık (CA) farklılıkları istatistiki olarak önemsiz olacak şekilde 3 muamele grubuna 5 tekerrürlü (n=15) olarak dağıtılmıştır. Muamele grupları: 1) Kontrol (Yonca içermeyen grup), 2) karma yemde %5 yonca unu içeren grup, 3) karma yemde %10 yonca unu içeren gruplardan oluşturulmuştur. Araştırma 0-77. günler arası dönemde yürütülmüştür. Karma yemlere yonca unu ilavesi yavaş gelişen etlik piliçlerde canlı ağırlığı önemli düzeyde düşürmüştür (P<0.05). Yonca unu ilavesi yem tüketimini etkilememiştir (P>0.05). Yemden yararlanma muamele gruplarında kontrol grubundan daha düşük bulunmuştur (P<0.05). Serum toplam kolesterol, LDL (düşük yoğunluklu lipoprotein), HDL (yüksek yoğunluklu lipoprotein) ve toplam lipit düzeylerinde önemli bir farklılık saptanmamıştır (P>0.05). Yonca unu ilavesi trigliserit düzeyini yükseltmiştir (P<0.05). Sonuç olarak, yavaş gelişen organik etlik piliçlerin karma yemlerinde %5 ve %10 düzeyinde organik yonca unu kullanılması üretim performansını düşürmüştür. Anahtar kelimeler: Organik etlik piliç, yonca unu, performans, kan değerleri Effects of Dietary Supplementation of Alfalfa Flour on Performance and Blood Parameters of Organic Broilers Abstract This study was conducted to determine the effects of dietary supplementation of organic alfalfa flour on organic slow-growing broilers on live weight, live weight gain, feed consumption, feed conversion ratio and blood parameters. A total of 225 day old male and female mixed Hubbard Red JA broiler chicks were divided into 3 treatment groups with 5 replicate (n=15). The treatments were as follows; 1) control (no alfalfa ), 2) alfalfa 5% in diet, 4) alfalfa 10% in diet. The study was performed between 0 to 77 days of age. Supplementation of alfalfa to diet was decreased the live weight (P<0.05). Supplementation of alfalfa to diet did not effect on feed intake (P>0.05). Feed convertation ratio was decreased on alfalfa supplementation groups compared to the control (P<0.05). There were no differences in total serum cholesterol, LDL (low density lipoprotein), HDL (high density lipoprotein) and total lipids (P>0.05). Supplementation of organic alfalfa to diet was increased the serum triglyceride level (P<0.05). In conclusion, 5% and 10% supplementation of organic alfalfa to organic broiler diets was decreased the production performance. Key words: Organic broiler, alfalfa, performance, blood values Giriş Organik etlik piliç üretimi, genetik yapısı değiştirilmemiş, bölge koşulları ve hastalıklarına karşı direnç sağlamış etlik piliçlerin 72 gün boyunca, organik yemlerle beslenmesi temeline dayanmaktadır (Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, 2012). Organik etlik piliçlerin beslenmesinde ilgili yönetmelik gereği karma yemlerin yanında silaj, yeşil ot ve kuru ot gibi kaba yemlere yer verilebilmektedir. Kanatlı kümes hayvanlarının karma yemlerine kaba yemler ilave edilerek bir taraftan hayvanların doğal yaşamda yaptıkları yem tüketim davranışlarına uygun olarak hayvan refahı dikkate alınmakta diğer taraftan gelişmeleri geciktirilerek hızlı gelişmenin neden olduğu aksaklıkların giderilebileceği düşünülmektedir (Carrasco ve Bellof, 2013). Castellini ve ark., (2002), 81 gün yetiştirme süresinin uygulandığı organik sistemde %2.8 yonca unu içeren karma yemle beslenen çok yavaş ve yavaş gelişen etlik piliçlerin hızlı gelişenlere göre *Yüksek Lisans tezinin bir bölümüdür.