134 ADBTİA Scientific News of Azerbaijan State Academy of Physical Education and Sport SPORT SCIENCE JOURNAL Volume 1 № 4 2019 İNGİLİS DİLİNİN ÖYRƏNİLMƏSİNİN AKTUAL PROBLEMLƏRİ Elvira Babayeva e.babayeva1992@gmail.com Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası, İ.Nəsimi adına Dilçilik İnstitutu Nəşr tarixi Qəbul edilib: 1 noyabr 2019 Dərc olunub: 5 dekabr 2019 ©2019 ADBTİA.Bütün hüquqlar qorunur. Annotasiya: bu məqalədə qlobal xarakter daşıyan ingilis dilinin öyrənilməsi zamanı qarşıya çıxan problemlər, ümumiyyətlə, bu dilin mənimsənilməsində ümumi göstəricinin aşağı olmasının əsas səbəbləri araşdırılmışdır. İnsan fəaliyyətinin reallaşdığı bütün sahələrdə ingilis dilinə olan tələbat hər ötən gün daha da artmaqdadır. Nəticədə, öz fəaliyyət sahəsində daha böyük məqsədləri hədəfləyən insanların əksəriyyəti bu dili öyrənməyə çalışır. Bununla belə, təcrübələr göstərir ki, ingilis dilini öyrənmə prosesinin subyektlərinin sayı ilə müqayisədə dili bilən fərdlərin sayı olduqca aşağıdır. İngilis dilini öyrənmə mərhələsində qarşıya çıxan bir çox problemlərin başlıca qaynağı dil öyrənmə məsələsi ilə bağlı yanlış yanaşma və metodlardır. Məqalədə bütün bu məsələlər müfəssəl şəkildə şərh edilmiş, habelə göstərilən çatışmazlıqlar və problemlərin hər biri öz həllini tapmışdır. Açar sözlər: dil səriştəsi, ünsiyyət, kontekst, səssiz dövr, motivasiya, akademik səviyyə. Giriş. Dünya əhalisinin ¼ -i (1,75 milyard) ingilis dilindən aktiv ünsiyyət dili kimi istifadə edir [5]. Bunun başlıca səbəbi dünyanın bir çox inkişaf etmiş və inkişafda olan ölkələrinin rəsmi dövlət dilinin ingilis dili olmasıdır. Bununla belə, elmi-texnoloji tərəqqi, dəyişən tələbatlar və müxtəlif sahələrdə artan maraqlar bu dilə meyli daha da gücləndirir. Nəticə etibarilə, ətrafda gördüyümüz insanların bir çoxu bu dili mənimsəməyə çalışır. Müxtəlif məqsədlərlə - daha yaxşı təhsil almaq, arzulanan işdə çalışmaq, xarici dildə ünsiyyət səriştəsi qazanmaq və s. ingilis dilini öyrənən insanların sayı get -gedə daha da artır. Bununla belə, nəticələr əksər hallarda gözləntiləri qarşılamır. Belə ki, ingilis dilini bilən insanların sayı, bu dili öyrənənlərin sayına nəzərən olduqca aşağıdır. İngilis dili öyrənmək üçün müxtəlif alternativ vasitələrin mövcudluğu bu problemi aradan qaldırmır. Tədqiqat metodları. Tədqiqat işində,əsasən, təsviri (deskriptiv) metoddan, dilin zahiri ilə bağlı məsələlərin araşdırlmasında sosialoji, məntiqi, psixoloji, dilin xarici ilə bağlı məsələlərin araşdırılmasında isə sistemləşdirmə və paradiqmalar üsullarından istifadə olunmuşdur. Müzakirə. İngilis dilini sürətli şəkildə mənimsəmə tendensiyası onun dünyadakı nüfuzu ilə əlaqədar ortaya çıxsa da, hazırda bunun başlıca səbəbi təhsil və karyera həyatındakı əhəmiyyətidir. Bu dilin müxtəlif ölkələrdə təhsilin ayrı -ayrı pillələri üçün tələb kimi irəli sürülməsi, iş həyatında qarşıya qoyulan daha böyük hədəflərə çatmaq üçün yenidən bu dilin maneə olaraq ortaya çıxması dili öyrənən insanların sayının getdikcə çoxalmasına səbəb olur. İngilis dilinə tələbatın sürətlə artması dünyanın hər yerində, o cümlədən Azərbaycanda həm dövlət və həm də özəl təhsil müəssisələrində bu dilin tədrisinə xüsusi olaraq diqqət yetirilməsinə səbəb olub[4. s355]. Bununla yanaşı, ingilis dilini öyrətməyi hədəfləmiş müxtəlif tədris mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Əsasən, Britaniyanın ən qabaqcıl universitetlərinin nəşriyyatlarında müxtəlif dil səviyyələri üzrə dərc edilən kitabların çoxluğu ingilis dilini öyrənmək istəyənlərin qarşısında yeni imkanlar açdığı kimi, müəyyən qədər mental xaosun yaranmasına da səbəb olur. Xarici dildə dil materiallarının sadədən mürəkkəbə doğru sistemli şəkildə öyrədilməsi və öyrənilməsi, sonrakı mərhələdə müvafiq imtahanların təşkili üçün Avropa Şurası tərəfindən Dillər üçün Ümumi